در روایت شریفی از وجود مقدس حضرت امام مهدی موعود عجل الله تعالی فرجه الشریف آمده است که می فرماید: «و فی إبنة رسول اللّه صلّی اللّه علیه و آله لی أسوة حسنة» «دختر رسول خدا صلّی اللّه علیه و آله (فاطمه زهرا علیها السّلام) برای من، اسوه و الگویی نیکو است».

در کتاب الغیبة شیخ طوسی رحمه اللّه، ، ضمن نقل مشاجره ابن ابی غانم قزوینی با برخی از شیعیان ، درباره جانشینی حضرت امام عسکری علیه السّلام، نقل شده وی به جانشینی برای حضرت امام عسکری، اعتقادی نداشت. لذا عدّه ای از شیعیان، به حضرت نامه ای می نویسند و در آن، مشاجره ای را که میان ابن ابی غانم و گروه شیعه ایجاد شده را نقل و چاره جویی می کنند.حضرت، در جواب نامه، بعد از دعا برای عافیت شیعیان از ضلالت و فتنه ها، و درخواست روح یقین و عاقبت به خیری آنان، نکاتی می فرماید از جمله: «فاطمه زهرا، دختر رسول خدا، برای من، در این مسئله، الگوی خوبی است.در این که حضرت چه گفتار یا رفتاری از حضرت زهرا علیها السّلام، را سرمشق خویش قرار داده، احتمال های مختلفی بیان شده است. که در این جا، به سه مورد از آن ها اشاره می شود:

۱- حضرت زهرا علیها السّلام، تا پایان عمر شریفشان، با هیچ حاکم ظالمی بیعت نکرد حضرت مهدی موعود عج ، هم بیعت هیچ سلطان ستمگری را بر گردن ندارد.

۲- شأن صدور این نامه این است که برخی از شیعیان، امامت ایشان را نپذیرفته اند. حضرت می فرمایند: «اگر می توانستم و مجاز بودم، آن چنان می کردم که حق بر شما کاملا آشکار شود به گونه ای که هیچ شکی برای شما باقی نماند، ولی مقتدای من حضرت زهرا علیها السّلام است. ایشان، با این که حق حکومت از حضرت علی علیه السّلام، سلب شد، ولی هیچ گاه برای بازگرداندن خلافت، از اسباب غیر عادی استفاده نکرد. من نیز از ایشان پیروی می کنم، و برای احقاق حق ام، در این دوران، راه های غیرعادی را نمی پیمایم.».

۳- حضرت در پاسخ نامه، فرموده است: «اگر علاقه و اشتیاق فراوان ما به هدایت و دست گیری از شما نبود، به سبب ظلم هایی که دیده ایم، از شما مردمان روی گردان بودیم.». حضرت، با اشاره به حضرت زهرا علیها السّلام، می خواهند بفرمایند، همان طوری که اذیت و آزاری که دشمنان نسبت به حضرت فاطمه علیها السّلام، روا داشتند، و سکوتی که مسلمانان پیشه کردند، هیچ کدام سبب نشد که ایشان از دعا برای مسلمانان دست بکشند، بلکه آن حضرت، دیگران را بر خود مقدم می داشت، من نیز این ظلم ها و انکارها را تحمّل می کنم و از دل سوزی و راهنمایی و دعا و... برای شما، چیزی فرو نمی گذارم.

فاطمه تنها یاور امام زمانش

در تاریخ آمده بنی اسرائیل، حضرت موسی علیه السلام را تنها گذاشتند، گفتند: تو و پروردگارت بروید و بجنگید؛ ما این‌جا نشسته‌ایم حضرت موسی فرمود: پروردگارا! من جز خودم و برادرم را در اختیار ندارم. بین ما و این جماعت نابکار جدایی افکن. خداوند متعال فرمود: آنها چهل سال در بیابان تیه سرگردان می شوند، و بر فاسقان اسفناک نباش....

مردم حضرت امیرالمومنین علی علیه‌السلام را تنها گذاشتند. علی ماند و فاطمه. گفتند: حق با شماست. بروید و بجنگید که اگر پیروز شدید به شما خواهیم پیوست. حضرت علی علیه‌السلام ، فاطمه علیهاالسلام را خانه به خانه همراه می‌طلبید. گفت: خدایا! جز خودم و فاطمه را در اختیار ندارم. فاطمه علیهاالسلام خدا را شاهد گرفت که از آن قوم غضبناک است. علی علیه‌السلام فرمود: خدایا! مرا از اینان بگیر. فاطمه علیهاالسلام فرمود: خدایا! وفاتم را برسان. و این چنین شد که: آرامش و اتحاد بر آنان حرام شد. در زمین سرگردان شدند. وادی تِیْه امت و غیبت امام معصوم آغاز شد و همچنان بشریت حیران و سرگردانند... تنها راه نجات بشریت از این حیرت و سرگردانی لبیک به پیام فاطمیه و بازگشت به سمت خیمه ی حجت خداست.

شناخت راه با فاطمه سلام الله علیها

به گواهی تاریخ همه از امیرالمومنین علی علیه السلام غافل نشده بودند.با فاطمه سلام الله علیها راه و حقیقت را پیدا کرده بودند. در دل شب آن‌گاه که مردمان، مردم غافل از فاطمه علیهاالسلام ، خفته بودند، هفت تن در جوار پیکر فاطمه علیهاالسلام بودند و نگاهشان به گام‌های علی علیه‌السلام ، بعدها هم همینان مزار فاطمه علیهاالسلام را می‌شناختند...امروز هم، همه امامشان را گم نکرده‌اند. با فاطمیه در سجاده‌های نیمه شب‌ها، در هیاهوی روزها، آن‌گاه که مسلمین، مسلمین غافل از امام، در بیابان‌های حیرت و گمراهی،‌ در بی‌خبری و غفلت سرگردانند، هستند کسانی که از امامشان دور نیستند.آنان که از فاطمیه غافل نیستند با فاطمه علیهاالسلام بوده و اینان کسانی اند که با امامشان‌اند، اگر چه در روزگار ظهور نباشند، روزگارشان را به حضور می‌گذرانند.اگر ظهور می خواهیم باید به احساس حضور برسیم امام زمان ارواحنافداه را حاضر ببینیم با نام فاطمه زهرا سلام الله علیها ذکر بگوئیم و به محبتش از گناه دوری کنیم و برای خشنودیش انفاق کنیم. یا فاطر بحق فاطمه عجل لولیک الفرج...

حضرت زهرا بهترین الگو در دفاع از ولایت

در واقع حضرت زهرا سلام الله علیها تجلی ۸ مقامی هستند که منتظران هر صبح در دعای عهد، طلب می کنند. در دعای عهد هر روز صبح می خوانیم: «اللّهمّ اجعلنی من انصاره و اعوانه»، «الذابین»، «الممتثلین» ، «المسارعین»، «المحامین»، «السابقین»، و «المستشهدین»

جلوه عملی این مقام ها در عالم، حضرت زهرا سلام الله علیها بوده اند که با همه وجود، یار و کمک رسان امام بودند و از امیرالمومنین علیه سلام حمایت و دفاع کردند. همه ی وجود، اراده و خواست خود را در این مسیر قرار می دهند که امام زمانم چه می خواهد و کوشیدند دغدغه امام زمان خود را برطرف کنند.

حضرت زهرا سلام الله علیها تنها نگفتند من عاشق امیرالمومنین علیه سلام و امام زمان خود هستم و دوست دارم یار ایشان باشم بلکه در این مسیر گام برداشتند، خواست و رضایت امام زمان ارواحنافداه را بر خواست نفس و اهل دنیا مقدم داشتند و اینگونه سرمشق برای تمام منتظران حجت خدا شده اند. پیام فاطمیه این است حتی اگر آسیب جسمی و روحی دیدی، فرزندت هم سقط و شهید شد و دستت را هم شکستند دست از امام زمانت نکش...

مهمترین دغدغه عزاداران فاطمی

یکی از زیبایی های ظهور منجی، فاطمه شناسی است، در ادعیه نام حضرت زهرا(سلام الله علیها) با عبارت "المجهولة قدرها و المخفیة قبرها" آمده است. به این معنی که حضرت فقط قبرشان مخفی نمانده است، بلکه حضرت زهرا(سلام الله علیها) تاکنون قدر و منزلتش هم شناخته نشده است و زیبایی ظهور این است که ایشان را به ما معرفی می کند و با رشد عقل و معنویت این ظرفیت در انسان ایجاد شود که حضرت فاطمه(سلام الله علیها) را در حد امکان بشناسیم.
بنابراین مهمترین دغدغه عزاداران فاطمی در ایام فاطمیه، دعا برای ظهور باشد. زیرا مهمترین دغدغه امام زمان ارواحنافداه ظهور است و مهمترین دعا نیز دعا برای فرج است وقتی کسی سوگواری و عزاداری می کند، باید دغدغه اش ظهور باشد.

رزق ما در ایام فاطمیه

به راستی رزق ما در این ایام چیست؟ اقامه و شرکت در مجلس عزا که ارزش و جایگاه آن مافوق تصور و بیان است. حدیث کساء، که پیامبر رحمت شدیدترین قسم ها را فرمودند که هر حاجتمندی این حدیث را بخواند حاجتش برآورده می شود.حدیثی به ظاهر مختصر ولی اصول اعتقادی شیعه و خطبه ی فدکیه معجزه ی فاطمه ی زهرا سلام الله علیها. مگرمی شود محب و دوست دار حضرت زهراء سلام الله علیها بود ولی یکبار این خطبه را نخواند؟ امام صادق علیه سلام می فرماید: ما اهل بیت کودکانمان را امر به حفظ خطبه ی مادر می کنیم.

اهل مدینه خطبه ی حضرت زهرا سلام الله علیها راشنیدند ولی گوش نکردند و از آن غافل شدند.

ما نیز کلام حضرت را ندیده و غافلانه از آن گذر کردیم و نتیجه ی غفلت ما همان بلای مردمان اهل مدینه یعنی غربت حجت زمانمان شد.

در فاطمیه منتظران می آموزیم که:

وقتی دنیای مصیبت به تو روی می آورد و بین در و دیوار هستی،صدا بزنی یا مهدی...

مادر ما یاد می دهدکه برای دفاع از امام زمان خویش ، باید زخم بخوری ، باید پهلویت بشکند باید به حریم خانه ات بی احترامی کنند ، باید با تمام وجود، با شمشیر و بدون شمشیر به قیام برخیزی. باید به جایی برسی که بگویی ، من را بزنید و امام زمانم را نزنید...

زهرای مرضیه، آن روز در کوچه ها برای دفاع از امام زمانش آسیب دید و آماج تازیانه های دشمن قرار گرفت و به آن زخم شهید شد. اما پیش خدای خویش شرمنده نیست که چرا مظلومیت امام زمان خود رادید و غافل بود. فاطمیه یعنی تمام دین، و ثمره ی عبادت ها و معرفت ها باید به نصرت حجت خدا منتهی شود. امروز همه انسانهایی که منتظر امام زمان خویش هستند ، باید از فاطمه یاد بگیریم که چطور از امام زمان خویش دفاع کنیم و چطور خود را سپر کنیم.

حضرت امام صادق علیه السلام می فرمایند: «ما تکاملت النبوة لنبی حتی اقر بفضلها و معرفتها» نبوت در هیچ پیامبری کامل نشد مگر این که اقرار کرد به فضل و معرفت به حضرت زهرا سلام الله علیها. اگر کسی نبی و رسول مرسل و پیامبر اولوا العزمی شد به خاطر محبت و معرفت به فضایل حضرت زهرا سلام الله علیها بود پس اصل نبوت انبیاء فاطمه سلام الله علیها است...
اگر می خواهیم در مسیر انتظار به تکامل برسیم باید همان طریق انبیاء را در معرفت و اقرار به فضل فاطمه زهرا سلام الله علیها طی کنیم.فاطمه زهرا کسی که سیدالمرسلین خم می شدند و دست ایشان را می بوسیدند. اهل بیت عصمت و طهارت علیهم السلام هر وقت حاجتی و مشکلی داشتند چند مرتبه می فرمودند: «یا فاطمة»... راه رسیدن به حاجت و برطرف شدن مشکل در سیره تمام اهل بیت علیهم السلام استغاثه و صدا زدن فاطمه زهرا سلام الله علیهاست و منتظر واقعی‌ حاجتش ظهور و مشکلش غیبت است.

ان الله یغضب لغضب فاطمه ویرضی لرضاها.. رضایت خداوند بر اذن ظهور در گرو رضایت حضرت زهراست... افسوس که اهل دنیا همان مردمان اهل مدینه اند و حضرت زهراء همچنان داغدار غربت حجت خدا....ناله و نفرین فاطمه ی زهرا سلام الله علیها،در کجا و به چه کسانی بود؟

آیا به اهل روم و بلاد کفر؟ آیا به کافران و بی نمازهای شیطان پرست؟ یا در مسجد و به قاریان قرآن ؟ مجاهدان جنگ های در رکاب پیامبر رحمت صلی الله علیه و آله و پیشانی پینه بسته های در اثر کثرت نماز و سجده؟ تمام ناله، سخن و درس فاطمیه و زندگی بزرگ بانوی اسلام برای شیعیان دوران غیبت این است

که در این زمان حقیقتِ همه دین و احکام و قرآن، امام زمان ارواحنافداست، همه ی خوبی ها، امروز امام زمان است

ولی ما ، نماز می خوانیم اما از حقیقت نماز غافلیم. قرآن می خوانیم اما از حقیقت قرآن ناطق غافلیم...

فاطمیه فصل لبیک به ندای هل من ناصر ینصرنی حجت خدا وقیام برای رهایی از دوران غیبت است.

منابع:

الغیبة طوسی، ص ۲۸۶، ح ۲۴۵

احتجاج، ج ۲، ص ۲۷۹

بحارالأنوار، ج ۵۳، ص ۱۸۰، ح ۹

ویکی شیعه

دین شناسی از دیدگاه حضرت مهدی عج علی اصغر رضوانی، ص، ۲۵۲

تارنمای مسجد مقدس جمکران

رسول خدا صلی الله علیه وآله:

إِذَا التَبَسَت عَلَیکُمُ الفِتَنُ کَقِطَعِ اللَّیلِ المُظلِمِ فَعَلَیکُم بِالقُرآنِ.

«هنگامی که فتنه‌ها، همچون پاره‌های شب تاریک، شما را فرا گرفت، بر شماست که به قرآن تمسک جویید.»

اصول کافی، ج ۲، ص ۴۵۹

گاهی یک جمله ساده، می‌تواند ستون اعتماد یک کودک را بسازد یا ویران کند. کودکی که با عشق تغذیه شود، با امنیت رشد می‌کند.

یکی از مهم‌ترین جملات معجزه گر در تربیت فرزند، دوستت دارم می‌باشد.

این جمله می‌تواند شفابخش درد و رنج کودک و محرکی برای عمل براساس خواست و انتظار شما باشد.

فرزندان، معصومانه والدین خود را دوست دارند و به آن‌ها پناه می‌برند؛ لذا نباید آن‌ها را به این خاطر در معذوریت قرار داد که چون شما را دوست دارند، هر کاری برایتان انجام دهند.
هیچ وقت جمله دیگه دوستت ندارم را به فرزندتان نگویید.

چرا پیامبر در بخشیدن فدک به حضرت زهرا (س) کسی را شاهد نگرفتند؟ و آیا امام حسن و امام حسین (ع) نیز از جمله کسانی هستند که بر قضیه فدک شهادت دادند؟ در ادامه، پاسخ به این پرسش تقدیم شما مخاطبین گرامی می‌گردد.

پرسش:

۱. در قرآن سفارش شده است موقع معامله و یا ... دو یا سه نفر شاهد بگیرید و قرارتان را بنویسید؛ چرا پیامبر(ص) در مورد بخشیدن فدک شاهد نگرفتند و مکتوب نفرمودند تا حضرت فاطمه(س) مجبور نباشد در حکمیت فقط حضرت علی(ع) را به عنوان شاهد ببرد؟

۲. در برخی منابع آمده امام حسن و امام حسین(ع) و چند نفر دیگر را نیز به عنوان شهود آورده اند،

اولاً: آیا در آن زمان این دو بزرگوار در سن این بوده اند که شهادتشان مورد قبول باشد؟

ثانیاً: آیا این ۵ شاهد در زمان بخشیدن فدک به حضرت زهرا، کنار پیامبر بوده و این مسئله را دیده اند؟ یعنی بخشیدن فدک را به ایشان، با چشم خود دیده و از پیامبر اکرم(ص) شنیده اند؟

پاسخ اجمالی:

۱. حضرت زهرا (س) در جدال با خلیفه اول از طریق هدیه بودن، مطلوب خود را بیان می داشت و ادعای اول ایشان نیز این بود، و حتی امام علی(ع) و ام ایمن را نیز به عنوان شاهد آورد، ولی وقتی دید که هدیه بودن را آنها قبول نمی کنند مجبور شد از طریق ارث بودن خواست خود را ثابت کند.

حال با هدیه بودن فدک باید بگوییم که کسی در هدیه شاهد نمی گیرد و شاهد گرفتن عمل مرسومی در هدیه دادن نیست، تا پیامبر در حین هدیه دادن فدک این کار را بکند.

۲. در مورد شهادت امام حسن و امام حسین (ع) باید گفت که داستان فدک در زمان حضرت رسول (ص) بوده و امام حسن و امام حسین (ع) در آن زمان کودک بودند و نمی توانستند به عنوان شاهد در دادگاه حاضر شوند؛ لذا بیشتر کتاب های حدیثی از امام علی (ع) و ام ایمن به عنوان شاهدان حضرت زهرا نام برده اند. و از آن جا که در ایمان و صداقت این دو شکی نیست، می گوییم که آنها قطعا این مسئله را از پیامبر شنیده و شاهد بر هدیه دادن آن بوده اند.

پاسخ تفصیلی:

۱. فدک؛ یکی از دهکده ‏های آباد و حاصل خیز نزدیک خیبر است و تا مدینه ۱۴۰ کیلومتر فاصله دارد. در سال هفتم هجرت، قلعه ‏های خیبر یکی پس از دیگری فتح شد و قدرت مرکزی یهود درهم شکست. ساکنان فدک تسلیم گردیدند و در برابر پیامبر متعهد شدند نیمی از زمین ‏ها و باغ‏ های خود را به آن حضرت واگذار کنند و نیمی دیگر را برای خود نگه دارند. افزون بر این، آنها کشاورزی سهم پیامبر را هم به عهده گرفتند تا در برابرش مزدی دریافت کنند.[۱] این مطلب از مسلّمات شیعه و سنی است، به طوری که حتی خلیفۀ اول در ادعای گرفتن فدک از حضرت زهرا(س) این ادعا را نداشت که این سرزمین از آن پیامبر نیست، بلکه تنها ارث نبردن حضرت زهرا از ایشان را مطرح می کرد که در ادامه آن را بررسی می کنیم.

بعد از آن، آیۀ شریفۀ «و حقّ نزدیکان را بپرداز، و (همچنین حق) مستمند و وامانده در راه را! و هرگز اسراف و تبذیر مکن»،[۲] نازل شد. پیامبر بعد از این آیه، فدک را به حضرت زهرا داد.[۳] روایات بسیاری حتی از اهل سنت نیز در این زمینه وجود دارد که این بخشش را نشان می دهد.[۴] از این داستان و آیه روشن می شود که فدک به عنوان ارث به حضرت زهرا(س) نرسیده است، بلکه پیامبر فدک را به عنوان هدیه به حضرت زهرا(س) داده است.[۵]

حضرت زهرا(س) در گفت و گو با خلیفه اول در مورد فدک، از طریق هدیه بودن، مطلوب خود را بیان می داشت و ادعای اول ایشان نیز این بود، و حتی امام علی(ع) و ام ایمن را نیز به عنوان شاهد بر آن آورد، اما هدیه بودن فدک، توسط خلیفه اول رد شد و وقتی حضرت زهرا با مقابله آنان رو برو شد، تلاش کرد که ارثیه بودن فدک را به اثبات رساند، و این که اگر این زمین هدیه هم نبوده باشد، از طریق ارث به آن حضرت می رسد. در ارث بردن نیز گفت و گویی بین طرفین در گرفت و مخالفان تنها به حدیثی که خود ابوبکر ناقل آن بود (نحن معاشر الانبیاء لا نورّث)[۶] استناد می کردند و حضرت زهرا(س) نیز با استناد به آیات قرآنی اثبات کردند که انبیا نیز مانند همه مردم از خود ارث به جا می گذارند.

حال با هدیه بودن فدک باید گفت؛ کسی در هدیه شاهد نمی گیرد و شاهد گرفتن عمل مرسومی در هدیه دادن نیست تا پیامبر در حین هدیه دادن فدک این کار را بکند. بر فرض اگر پیامبر(ص) شاهدی بر این هدیه دادن نیز می گرفت، احتمالاً هیچ ثمرۀ عملی نیز بر این شاهدها بار نمی شد؛ زیرا بسیاری از وقایع بوده که پیامبر اکرم(ص)، مردم بسیاری را شاهد گرفت ولی مردم بعد از ایشان آنها را خواسته و یا ناخواسته فراموش می کردند. مهم ترین این وقایع، داستان غدیر[۷] بود که هزاران نفر آن را دیدند ولی کمتر کسی بدان پایبند ماند.

به علاوه، فدک در دست حضرت زهرا بود و بر طبق قاعدۀ ید که از قواعد فقهی و حقوقی است، باید حکم کرد که این زمین از آن او است، مگر این که خلاف آن ثابت شود و کسی که علیه آن اعتراض دارد باید شاهد بیاورد.[۸] بنابر این، نباید محکمه خلیفۀ اول از حضرت زهرا شاهد می خواستند. به همین جهت امیر المومنین نیز در طی گفت و گویی این را به خلیفه اول گوشزد می کند و می گوید که به غیر حکم خداوند، درمورد ایشان قضاوت شده است.[۹]

۲. در قضیه فدک، مخالفان حضرت مدعی بوده اند و به حسب قوانین فقهی و حقوقی، مدعی باید بر ادعای خود دلیل اقامه کند و بر حضرت زهرا(س) تنها قسم خوردن بود.[۱۰]

اما در مورد شاهد بودن امام حسن و امام حسین(ع) توجه به این نکته لازم است که داستان فدک در زمان حضرت رسول اکرم(ص) بوده است و امام حسن و امام حسین(ع) در آن زمان کودک بوده اند. شهادت این دو امام اگرچه کودک بوده باشند نیز برای ما مورد اطمینان و قابل قبول است، اما طبیعی بوده که مخالفان آن حضرت اثری بر شاهد بودن این دو کودک ندهند و این دو نمی توانستند به سیر عادی شاهد در این قضیه به حساب آیند. لذا بیشتر منابع حدیثی از امام علی(ع) و اُمّ أیمَن به عنوان شاهدان حضرت زهرا نام برده اند.[۱۱] و از آن جا که در ایمان و صداقت این دو شکی نیست،[۱۲] پس آنها قطعاً این مسئله را از پیامبر شنیده و شاهد بر هدیه دادن آن بوده اند؛ در روایات نیز آمده که خلیفه اول از ام ایمن پیرامون مشاهده این موضوع سؤال کرده و ام ایمن پاسخ داده که این را مشاهده کرده است.[۱۳]

پی نوشت ها:

[۱]. برگرفته از نمایه «برگرداندن فدک به فرزندان حضرت علی (ع) در زمان خلافت او»، سؤال ۳۴۲۵.

[۲]. «وَ آتِ ذَا الْقُرْبی‏ حَقَّهُ وَ الْمِسْکینَ وَ ابْنَ السَّبیلِ وَ لا تُبَذِّرْ تَبْذیراً»؛ اسراء، ۲۶.

[۳]. قمی علی بن ابراهیم، تفسیر قمی، ج ۲، ص ۱۵۵، دار الکتاب، قم، چاپ چهارم، ۱۳۶۷ ش.

[۴]. ر.ک: حسکانی، عبید الله بن احمد، شواهد التنزیل لقواعد التفضیل، تحقیق: محمودی، محمد باقر، ج ۱، ص ۴۳۸- ۴۴۵، سازمان چاپ وانتشارات وزارت ارشاد اسلامی، تهران، چاپ اول، ۱۴۱۱ ق.

[۵]. ر.ک: نمایه «استدلالات قرآنی فاطمه زهرا(س) برای اثبات مالکیت فدک»، سؤال ۲۴۷۳۸.

[۶]. طبری آملی صغیر، محمد بن جریر بن رستم، دلائل الإمامة، ص ۱۱۸، بعثت، قم، چاپ اول، ۱۴۱۳ق.

[۷]. ر.ک: نمایه «غدیر و عدم اعتراض صحابه به خلافت ابوبکر»، سؤال ۱۵۲۶.

[۸]. نجفی، محمد حسن (صاحی جواهر)، مجمع الرسائل، ج ۴، ص ۶۵، موسسه صاحب الزمان، مشهد، ۱۴۱۵ ق.

[۹]. شیخ حر عاملی، محمد بن حسن، تفصیل وسائل الشیعة إلی تحصیل مسائل الشریعة، ج ۲۷، ص ۲۹۳، مؤسسة آل البیت (ع)، قم، چاپ اول، ۱۴۰۹ ق.

[۱۰]. این قاعده کلی بوده که در فقه و حقوق جاری است: «البینه علی المدعی و الیمین علی المدعی علیه( المنکر)»؛ ثقة الاسلام کلینی، الکافی، ج ۷، ص ۳۶۱، دار الکتب الإسلامیة تهران، ۱۳۶۵ ش؛ صدوق، علل الشرائع، ج ۲، ص ۵۴۱، مکتبة الداوری، قم، بی تا.

[۱۱]. الکافی، ج ۱، ص ۵۴۳؛ مجلسی، محمد باقر، مرآة العقول فی شرح أخبار آل الرسول، ج ۶، ص ۲۶۸، دار الکتب الإسلامیة، تهران، چاپ دوم، ۱۴۰۴ ق.

[۱۲]. صداقت و عدالت امام علی (ع) توسط آیات و روایات بسیاری به اثبات رسیده است، ام ایمن نیز بنابر گفته پیامبر از اهل بهشت است؛ علامه مجلسی، بحار الأنوار، ج ۱۷، ص ۳۷۹، مؤسسة الوفاء، بیروت، ۱۴۰۴ق.

[۱۳]. مفید، محمد بن محمد، الإختصاص، ص ۱۸۳، الموتمر العالمی لالفیة الشیخ المفید، قم، چاپ اول، ۱۴۱۳ ق.

منبع: اسلام کوئست

مینای سالم از دندان‌ها در برابر عوامل محرک محافظت و از حساسیت جلوگیری می‌کند، در حالی که آسیب آن می‌تواند منجر به پوسیدگی دندان و بیماری‌های دهان شود.

ماکسیم لاپوخین، دندانپزشک روس تأکید می‌کند که پیروی از برخی قوانین ساده به تقویت مینای دندان و حفظ سلامت آن کمک می‌کند. او بر اهمیت مسواک زدن دو بار در روز، شستشو پس از غذا و استفاده از نخ دندان یا دستگاه شستشو تأکید کرد.

این پزشک توضیح داد که معاینات پیشگیرانه دو بار در سال برای تشخیص زودهنگام پوسیدگی و ارزیابی وضعیت مینای دندان ضروری است. محصولات فلوراید، مانند محلول‌ها یا ژل‌های معدنی‌کننده، نیز می‌توانند مورد استفاده قرار گیرند، اما باید احتیاط کرد تا از استفاده بیش از حد برای جلوگیری از سمیت جلوگیری شود.

لاپوخین بر اهمیت رژیم غذایی در حفظ استحکام مینای دندان و جلوگیری از از دست دادن کلسیم و فلوراید تأکید کرد. او توضیح داد که میوه‌ها و سبزیجات جامد مانند هویج، سیب، گلابی، خیار و چغندر به از بین بردن جرم دندان، تحریک گردش خون در لثه‌ها و افزایش تولید بزاق که یک محافظ طبیعی برای مینای دندان است، کمک می‌کنند. او همچنین خوردن سبزیجات سرشار از کلسیم و اسید فولیک، میوه‌های سرشار از ویتامین‌ها و مواد معدنی، آجیل، شیر و لبنیات، غذا‌های دریایی، تخم مرغ و عسل را برای ارتقای سلامت دندان توصیه کرد.

این پزشک در مورد تیره شدن مینای دندان ناشی از مصرف غذا‌های حاوی رنگ، به ویژه اگر بدن کمبود کلسیم و فلوراید داشته باشد، هشدار داد. او خاطرنشان کرد که لکه‌های دندان شامل آب توت، شراب، قهوه و سس سویا هستند و مسواک نزدن خطر پوسیدگی و تغییر رنگ را افزایش می‌دهد.

او همچنین خاطرنشان کرد که مینای دندان می‌تواند توسط بریس، سفید کردن یا تعویض پرکردگی آسیب ببیند. بنابراین، توصیه می‌شود در این دوره از خوردن غذا‌های جامد و رنگی و همچنین تغییرات ناگهانی دما مانند نوشیدن قهوه داغ با بستنی خودداری کنید.

روش‌های سنتی مانند مصرف شیر با عسل، نوشیدنی‌های گرم و همچنین بخار حاصل از نمک طبیعی یا آب معدنی می‌توانند به کاهش درد گلو کمک کنند. این موضوع را الکساندر وروبلفسکی، دستیار بخش درمان سرپایی در مؤسسه پزشکی بالینی دانشگاه پیروگوف، در گفت‌و‌گو با یک نشریه روسی بیان کرد.

او توضیح داد: «واقعاً چای گرم یا شیر می‌تواند ناراحتی گلو را تسکین دهد و تحریک آن را کاهش دهد. عسل که سرشار از ویتامین‌ها و ریزمغذی‌هاست، به تقویت سیستم ایمنی کمک کرده و اثر خفیف ضدباکتریایی دارد. نوشیدنی گرم باعث افزایش ترشح بزاق می‌شود که این امر برای ترمیم غشای مخاطی مفید است. با این حال، باید در نظر داشت که شیر و عسل جایگزین درمان کامل با آنتی‌بیوتیک‌ها در عفونت‌های باکتریایی نیستند.»

با این وجود، در برخی افراد شیر با عسل ممکن است موجب ناراحتی شود؛ به‌ویژه کسانی که دچار عدم تحمل لاکتوز هستند یا به عسل حساسیت دارند.

این پزشک متخصص افزود: «یکی دیگر از روش‌های سنتی مؤثر، مصرف هر نوع نوشیدنی گرم است. این کار تحریک گلو را کاهش داده و مخاط را مرطوب می‌کند. همچنین بخور خانگی می‌تواند مفید باشد. بخار ناشی از نمک طبیعی یا آب معدنی به مرطوب شدن مجاری تنفسی و پاک‌سازی غشای مخاطی کمک می‌کند. اما باید به یاد داشت که استفاده نادرست از نسخه‌های خانگی می‌تواند آسیب‌زا باشد؛ مثلاً بخار خیلی داغ ممکن است به غشای مخاطی حنجره صدمه بزند و موجب ناراحتی بیشتر شود.»

این پزشک تأکید کرد که نسخه‌های سنتی، از جمله شیر با عسل، تنها به‌عنوان روش کمکی قابل استفاده‌اند و نمی‌توانند جایگزین معاینه پزشکی و درمان کامل شوند.

دکتر النا پیکوتینا پزشک روس خاطرنشان کرد که خوردن شام دیرهنگام، سوخت و ساز بدن را کند کرده و تجمع چربی را افزایش می‌دهد. بنابراین، او توصیه می‌کند آخرین وعده غذایی خود را حداقل سه ساعت قبل از خواب میل کنید.

دکتر النا پیکوتینا توضیح می‌دهد که زمان آخرین وعده غذایی شما نقش مهمی در تنظیم سوخت و ساز بدن، سلامت گوارش و سلامت کلی بدن دارد. بدن به زمان کافی برای هضم غذا، کاهش استرس بر سیستم گوارش و بازگرداندن سطح قند خون به حالت عادی در طول شب نیاز دارد. بنابراین، خوردن شام دیرهنگام، به خصوص بعد از ساعت ۸ شب، می‌تواند سوخت و ساز بدن را کند کرده و احتمال تجمع چربی را افزایش دهد.

این پزشک خاطرنشان می‌کند که زمان شام بسته به الگو‌های خواب و برنامه‌های کاری متفاوت است، اما قاعده کلی این است که آخرین وعده غذایی خود را حداقل سه ساعت قبل از خواب میل کنید. این امر به ویژه برای افراد مبتلا به دیابت و بیماری‌های گوارشی بسیار مهم است.

او همچنین هشدار می‌دهد که خوردن شام دیرهنگام، لوزالمعده را مجبور می‌کند در طول شب که باید در حال استراحت باشد، به شدت کار کند و خطر نوسانات قند خون و عوارضی مانند نفروپاتی دیابتی و رتینوپاتی را افزایش می‌دهد.

دکتر پیکوتینا توصیه می‌کند از خوردن غذا‌های چرب و سرخ‌شده در شب خودداری کنید و آنها را با گزینه‌های سالم و سبک برای شام، مانند سبزیجات، گوشت بدون چربی یا ماهی و غلات کامل جایگزین کنید.

مطالعه‌ای که توسط دانشمندان دانشگاه کاگوشیما در ژاپن انجام شد، نشان داد که مصرف روزانه چای سبز به پیشگیری از بیماری کبد چرب غیرالکلی کمک می‌کند.

مجله غذا و عملکرد، که نتایج این مطالعه را منتشر کرد، توضیح داد که مصرف منظم چای سبز تجمع چربی در کبد را کاهش می‌دهد، متابولیسم چربی را بهبود می‌بخشد و تعادل میکروب‌های روده را بازیابی می‌کند.

در طول آزمایش‌ها، محققان موش‌ها را تحت رژیم غذایی قرار دادند که شامل دوز‌های روزانه چای سبز بود. نتایج نشان داد که مصرف منظم چای سبز: 

چای سبز سطح لیپید‌ها و آنزیم‌های مرتبط با آسیب کبدی را کاهش می‌دهد و در مقابل دفع تری گلیسیرید از بدن را افزایش می‌دهد.

به لطف ماده فعال اصلی آن، اپی‌گالوکاتچین-۳-گالات (EGCG)، تولید چربی در سلول‌های کبدی را سرکوب کرده و آنزیم‌های مسئول تجزیه آنها را تحریک می‌کند.

دانشمندان همچنین کشف کردند که چای سبز سطح باکتری‌های فیرمیکوتس را در بدن کاهش می‌دهد، که اغلب در افراد مبتلا به چاقی و اختلالات متابولیکی بالا است.

محققان تأیید کرده‌اند که نوشیدن روزانه یک فنجان چای سبز سنتی می‌تواند راهی ساده و ایمن برای پیشگیری از بیماری کبد چرب غیرالکلی و اختلالات متابولیک مرتبط با آن باشد.

دانشمندان دانشگاه سیچوان در چین اخیراً از تولید میکروگرانول‌های خوراکی ساخته شده از چای سبز و جلبک دریایی خبر داده‌اند که نشان می‌دهد این مکمل‌ها به سوزاندن چربی و بهبود عملکرد روده کمک می‌کنند.

تاثیرگذارترین گروه میوه برای سرماخوردگی و گلودرد عبارتند از:

کیوی

اگر به دنبال میوه‌ای می‌گردید که در تامین ویتامین C دست پرتقال را از پشت بسته باشد، کیوی را انتخاب کنید. میزان ویتامین C موجود در کیوی، تقریباً دو برابر پرتقال است و به همین دلیل مصرف آن می‌تواند به تقویت سیستم ایمنی بدن و بهبود سرماخوردگی‌ها کمک زیادی بکند. علاوه بر ویتامین C، ویتامین E نیز در این میوه فراوان است.

با توجه به این‌که ویتامین‌های C و E، آنتی‌اکسیدان هستند، در کنار تقویت سیستم ایمنی بدن، از بروز مشکلات و بیماری‌ها در بدن نیز جلوگیری می‌کنند. اگر فشارخون دارید، حتما در برنامه روزانه خود از کیوی استفاده کنید. این میوه حتی کالری بالایی هم ندارد و انتخاب خوبی برای کسانی است که رژیم‌‌های لاغری دارند.

زغال‌اخته

زغال‌اخته‌ها سرشار از ویتامین‌های مفید برای سرماخوردگی و گلودرد هستند و در عین حال، به عنوان آنتی‌اکسیدان نیز عمل کرده و از بروز بسیاری از بیماری‌ها در بدن جلوگیری می‌کنند. نگاه به جثه ریزش نکنید! همین زغال‌اخته با این قد و هیکل بسیار سیرکننده است و به شما کمک می‌کند تا سالم بمانید و سالم زندگی کنید.

هندوانه

هندوانه، بر خلاف ظاهر آرام و آبکی‌اش، سرشار از ویتامین‌ها است. شاید مثل همان ضرب‌المثلی که در مورد خربزه وجود دارد (فکر نان کن که خربزه آب است!!)، خیلی‌ها تصور می‌کنند هندوانه فقط آب است اما باید بگوییم که هندوانه، علاوه بر آب، ویتامین‌های زیادی هم دارد.

یکی از مهم‌ترین خواص هندوانه، وجود آنتی‌اکسیدان لیکوپن در آن است که به پیشگیری از بروز بیماری‌های مختلف در بدن کمک کرده و التهاب‌های سیستم تنفسی و آلودگی‌های آن را کاهش می‌دهد. به همین دلیل است که وقتی سرما می‌خورید، با خوردن یک قاچ هندوانه یا نوشیدن یک لیوان آب آن، احساس بهتری هنگام تنفس دارید و گلودردتان بهتر می‌شود.

آناناس

آناناس نیز به‌عنوان یک میوه برای سرماخوردگی، خواص زیادی دارد. یکی از مهم‌ترین خاصیت‌های این میوه گرمسیری و ترد، خواص ضدالتهابی آن است. این خواص باعث می‌شوند تا آناناس، به درمان سرماخوردگی کمک کند. این میوه با تقویت سیستم ایمنی بدن و درعین‌حال کاهش التهابات ناشی از سرماخوردگی، کمک می‌کند تا احساس بهتری داشته باشید و سریع‌تر بهبود پیدا کنید.

توت‌فرنگی

توت‌فرنگی بهترین میوه برای ریه‌های شما است. این میوه، به این دلیل که منبع غنی کربوهیدرات و ویتامین C است، گزینه‌ای مناسب برای کسانی است که سرما خورده‌اند و در ریه‌های خود التهاب دارند.

پرتقال

معروف‌ترین میوه گروه مرکبات، که محبوب دل ما ایرانی‌ها هم هست و پای ثابت میوه‌خوری‌هایمان، پرتقال است. این نارنجی دوست‌داشتنی علاوه بر این‌که خوش‌رو و خوشمزه است، خواص زیادی هم دارد. پرتقال و در حالت کلی مرکبات، سرشار از ویتامین C هستند و به همین دلیل نیز به تقویت سیستم ایمنی بدن شما کمک می‌کنند.

با توجه به این‌که بدن، قابلیت ذخیره‌سازی ویتامین C را در خود ندارد، لازم است به‌صورت روزانه از این میوه خوشمزه استفاده کنید.

اگر حتی اهل آبمیوه هم نباشید، مطمئناً به آب‌پرتقال نه نمی‌گویید. یک ایرانی اصیل، لاکچری‌ترین و سالم‌ترین صبحانه‌اش با یک لیوان آب پرتقال شروع می‌شود. همین یک لیوان آب پرتقال، حدود  124 میلی‌گرم ویتامین C را تأمین می‌کند، که 165 درصد مصرف روزانه ویتامین C برای زنان و حدود 140 درصد نیاز به ویتامین C در مردان است.

البته، اگر گلودرد دارید، سعی کنید مصرف پرتقال را محدود کرده و درعین‌حال، حتماً از پرتقال‌های شیرین استفاده کنید تا باعث تحریک بیشتر گلو، گلودرد و سرفه نشوید.

لیموشیرین

لیموشیرین، دومین میوه برای سرماخوردگی و گلودرد است. لیموشیرین نیز از گروه مرکبات است و می‌تواند با رساندن حجم بالایی از ویتامین C به بدن شما، سیستم ایمنی بدن را تقویت کرده و ویروس‌های مزاحم سرماخوردگی را از آن بیرون کند.

البته، لیموشیرین علاوه بر تقویت سیستم ایمنی بدن، به بهبود تنفس و رفع سرفه هم کمک می‌کند و انتخاب خیلی خوبی برای فصل سرما است.

گریپ‌فروت

گریپ‌فروت، همان‌قدر که از نظر ظاهری شبیه پرتقال است، به لحاظ خواص هم مثل آن عمل می‌کند. سومین میوه از گروه مرکبات، گریپ‌فروت، سرشار از ویتامین C است و انتخاب خوبی برای کسانی است که سرما خورده‌اند، گلودرد دارند یا سرفه می‌کنند.

حسین صادق‌پور، عضو هیات علمی گروه شیمی دارویی دانشکده داروسازی دانشگاه علوم پزشکی شیراز، با اشاره به اهمیت ویتامین C در سلامت بدن گفت: کمبود شدید این ویتامین منجر به بیماری اسکوروی می‌شود که علائمی، چون خونریزی لثه، ریزش دندان‌ها، ضعف، خستگی و تأخیر در ترمیم زخم‌ها دارد.

وی افزود: اگرچه بیماری اسکوروی امروزه نادر است، اما کمبود خفیف ویتامین C می‌تواند باعث تضعیف سیستم ایمنی و افزایش احتمال ابتلا به عفونت‌ها شود.

صادق‌پور ادامه داد: در شرایطی که مصرف روزانه میوه و سبزیجات کافی نباشد، استفاده از مکمل‌های ویتامین C می‌تواند مفید باشد، اما باید توجه داشت که مصرف بیش از دو گرم از این ویتامین در روز، ممکن است منجر به بروز عوارضی مانند اسهال، دل‌درد، تهوع و افزایش احتمال تشکیل سنگ کلیوی اگزالاتی، به‌ویژه در افراد مستعد، شود.

این عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز درباره تأثیر ویتامین C بر سرماخوردگی نیز گفت: مطالعات نشان می‌دهد که این ویتامین از بروز سرماخوردگی پیشگیری نمی‌کند، اما می‌تواند شدت علائم و مدت بیماری را کاهش دهد؛ این اثر به‌ویژه در افراد تحت استرس شدید و ورزشکاران قابل توجه است.

وی با اشاره به اینکه مصرف منظم ویتامین C در طول سال اهمیت بیشتری از مصرف مقطعی در زمان بیماری دارد، تصریح کرد: افرادی که دخانیات مصرف می‌کنند، سالمندان، بیماران مبتلا به بیماری‌های مزمن، افرادی با رژیم غذایی فقیر از نظر میوه و سبزیجات و کسانی که الکل یا دارو‌های خاص مصرف می‌کنند، بیشتر در معرض خطر کمبود این ویتامین هستند.

صادق‌پور در پایان گفت: بهترین و ایمن‌ترین راه تأمین ویتامین C، مصرف میوه‌ها و سبزیجات تازه است؛ مکمل‌ها باید تنها زمانی استفاده شوند که رژیم غذایی کافی نباشد یا شرایط خاص وجود داشته باشد؛ رعایت تعادل در مصرف این ویتامین از بروز عوارض ناشی از کمبود یا مصرف بیش از حد جلوگیری کرده و به ارتقای سلامت عمومی کمک می‌کند.