زیارت اربعین امام حسین (ع) یکی از مهمترین و باارزش‌ترین زیارت‌های شیعیان به شمار می‌رود که علاوه بر حضور قلبی و معنوی در مرقد مطهر آن حضرت، قرائت متن شریف زیارت اربعین نیز تأکید فراوان بر آن شده است. اهمیت این زیارت فراتر از یک عمل عبادی ساده است و مفاهیم عمیق، آموزه‌های عرفانی، اجتماعی و تاریخی در بطن آن نهفته است که شأن آن را در زمره نشانه‌های متمایز شیعه حقیقی قرار داده است.

زیارت اربعین و تأکید اهل بیت (ع) بر خواندن آن

در منابع معتبر و موثق روایی و فقهی، زیارت اربعین امام حسین (ع) به‌طور ویژه مورد توجه قرار گرفته است. به عنوان نمونه، شیخ طوسی (ره) این زیارت را در کتاب‌های مصباح المتهجد و تهذیب الاحکام نقل کرده و از صفوان بن مهران جمال روایت کرده که امام جعفر صادق (ع) فرموده‌اند این زیارت باید در هنگام طلوع روز اربعین خوانده شود. این توصیه نشان از اهمیت زمانی خاص و بُعد معنوی ویژه این زیارت دارد که با دیگر زیارات متفاوت است.

زیارت اربعین برخلاف برخی دیگر از زیارات، ضمن آنکه مشابهت‌هایی در قالب و محتوا با زیارات دیگر اهل بیت (ع) دارد، با تعبیرها و مفاهیم خاص خود هدف قیام تاریخی امام حسین (ع) را به وضوح آشکار می‌کند.

این زیارت، در قالب فرازهایی روشن می‌کند که امام حسین (ع) صرفاً یک شهید تاریخی نیست، بلکه پیام‌آور عدالت، مقاومت و حیات معنوی برای همه انسان‌ها در طول تاریخ است.

 جایگاه زیارت اربعین در متون علمی و تاریخی

در کنار اهمیت روایی و دینی، زیارت اربعین موضوع تحقیق و نگارش بسیاری از علما و پژوهشگران حوزه علوم دینی بوده است. یکی از برجسته‌ترین آثار در این حوزه کتاب «تحقیق درباره اولین اربعین حضرت سیدالشهدا (ع)» نوشته شهید محراب حاج سید محمدعلی قاضی طباطبایی است.

هدف اصلی این کتاب، پاسخ به پرسش تاریخی مهمی است که آیا اسرای کربلا می‌توانسته‌اند در اولین اربعین امام حسین (ع) خود را به مرقد مطهر آن حضرت برسانند یا خیر؟

این موضوع از آن جهت اهمیت دارد که حضور این اسرا در کربلا در روز اربعین، علاوه بر ابعاد معنوی و اجتماعی، به تثبیت و تحکیم هرچه بیشتر پیام عاشورا کمک می‌کند.

پژوهش‌های دقیق درباره مسیر و زمان حرکت اسرای کربلا

برخی منابع تاریخی و نظرات اساتید تاریخ، حضور اسرای کربلا در اولین اربعین را بسیار بعید می‌دانند، زیرا مسیر طولانی بین شام و کربلا و شرایط سخت زمانه، انجام این سفر را دشوار می‌کند. اما در کتاب یاد شده، شهید قاضی طباطبایی با بررسی و جمع‌آوری دقیق 17 مسیر مختلف منتهی به کربلا که در متون تاریخی آمده، نشان می‌دهد که این مسیرها معمولاً بین یک هفته تا دو هفته طی می‌شده است.

با توجه به اینکه فاصله زمانی میان عاشورا تا اربعین چهل روز است، امکان حرکت رفت و برگشت اسرای کربلا در این بازه زمانی کاملاً محتمل و ممکن است.

این تحقیق حاشیه‌های فراوان و بررسی‌های گسترده‌ای را پشت سر گذاشته که موجب تقویت استدلال‌های نویسنده و اعتبار علمی آن شده است.

آموزه‌ها و پیام‌های زیارت اربعین در متن شریف آن

متن زیارت اربعین، مجموعه‌ای از مضامین عمیق دینی، اخلاقی و اجتماعی را در خود جای داده است؛ از جمله:

• بیان جایگاه والای امام حسین (ع) به عنوان «شهید جاوید» و «سید شهیدان جهان»، که نشانگر پیام الهی و جاودان قیام اوست.
• تأکید بر حقانیت مسیر امام حسین (ع) و ناصحیح بودن اقدامات ظلم‌آمیز دشمنان، که زمینه‌ای برای فهم فلسفه قیام عاشورا می‌باشد.
• بیان نقش اصحاب و یاران امام حسین (ع) و وفاداری آنها که الگویی برای ایثار و وفاداری در جامعه است.
• درخواست توفیق پیروی از راه امام حسین (ع)، که زیارت را به یک حرکت تربیتی و تقویتی تبدیل می‌کند.
• ابراز بیزاری از ستمگران و ظلم و تأکید بر عدالت‌خواهی، که این پیام در سطح فردی و اجتماعی اثرگذار است.

زیارت اربعین نه تنها به عنوان یک عمل عبادی، بلکه به عنوان نمادی از پیوند تاریخی و فرهنگی شیعیان با امام حسین (ع) مطرح است. کسانی که این زیارت را به جای می‌آورند، با انجام آن، هویت دینی خود را به‌صورت عملی و معرفتی ابراز می‌دارند و این زیارت، از جمله نشانه‌های بارز شیعه اصیل و پایبند به آرمان‌های حسینی است.

درواقع زیارت اربعین امام حسین (ع) فراتر از یک سنت مذهبی، یک حرکت معنوی و تاریخی است که در آن فرهنگ، عرفان و تاریخ به زیبایی به هم می‌پیوندند. این زیارت یادآور فلسفه قیام عاشورا، معارف اخلاقی و اجتماعی اسلام و نیز تأکید بر بیداری و مقاومت در برابر ظلم و ستم است.

پژوهش‌های علمی و تاریخی درباره نخستین اربعین، همچون آثار شهید قاضی طباطبایی، به غنای این موضوع افزوده و امکان درک بهتر اهمیت این مراسم را برای مخاطبان امروز فراهم کرده است.

به این ترتیب، زیارت اربعین همواره در جایگاه ویژه‌ای میان مناسک دینی شیعیان باقی خواهد ماند و چراغ راهی است برای همه کسانی که خواهان پیمودن مسیر حق، عدالت و ایثار هستند.

انگور از منابع پتاسیم محسوب می‌شود؛ بنابراین خوردن آن باعث کاهش فشارخون خواهد شد. از سوی دیگر کمبود پتاسیم باعث بروز اختلال حواس و افسردگی در سنین بالا و سالمندی می‌شود، به خصوص در افرادی که میوه و سبزی کم مصرف می‌کنند، عادت به خوردن انگور می‌تواند کمک کننده باشد. انگور دارای ترکیب‌هایی با خواص آنتی‌اکسیدانی است که دریافت آنها از بروز سرطان‌هایی که بر اثر آلودگی هوا و خوردن فرآورده‌های گوشتی ممکن است به وجود بیاید، پیشگیری می‌کند.

انگور میوه‌ای است که از هزاران سال قبل زیر کشت می‌رفته و در دوران کهن، مورد تمجید و احترام بسیاری از تمدن‌های دوران باستان بوده است. نهال انگور؛ به صورت خوشه‌ای روی درختی به نام درخت مو رشد می‌کند و در مناطق معتدل در سراسر جهان از اروپا و آفریقا گرفته تا استرالیا و آمریکا و صد البته ایران پرورش داده می‌شود.

این میوه‌ی دوست داشتنی محصولات فرآوری شده‌ی زیادی دارد و خاصیت انگور؛ در کنار طعم بی نظیرش باعث شده تا به یکی از پرطرفدارترین میوه‌ها در دنیا تبدیل شود. ما در این مقاله قصد داریم تا شما را با تمام خواص انگور؛ و انواع گونه‌های آن آشنا کنیم، پس لطفاً تا انتهای این مطلب با ما همراه باشید.

خواص انگور در طب ایرانی

در طب ایرانی به خواص انگور، به صورت فراوان اشاره شده است. انگور مزاج گرم و تری دارد و در فصل تابستان می‌تواند به عنوان یک وعده غذایی کامل استفاده شود. البته باید توجه کرد انگور تازه نفخ زیادی تولید می‌کند. همچنین انگور میوه‌ای بسیار زود هضم است و رطوبت مورد نیاز بدن را تأمین می‌کند. استفاده از خواص انگور را برای پاکسازی مجاری و عروق و ریه توصیه می‌کنند.

خواص انگور برای کاهش فشار خون

خوردن یک فنجان انگور یا ۱۵۰ گرم از آن، چیزی در حدود ۲۸۸ میلی گرم پتاسیم را به بدن شما می‌دهد که حدود ۶٪ از نیاز روزانه‌ی بدن شما به پتاسیم را تأمین می‌کند؛ مصرف کم پتاسیم می‌تواند به افزایش خطر فشار خون بالا بیانجامد و در نتیجه به مشکلات و بیماری‌های قلبی و سکته‌ی مغزی منجر شود.

کمتر از بیماری‌های قلبی رنج برده و عمر طولانی‌تری نسبت به سایرین دارند، وجود پتاسیم بالا باعث می‌شود تا خاصیت انگور، بسیار زیاد باشد. همچنین انگور به خاطر داشتن مقدار زیادی از ترکیبات مفید برای بدن است که می‌توانند از بدن در برابر برخی از انواع مشخص سرطان محافظت کنند. رسوراترول یکی از ترکیبات مفید موجود در این میوه است که تحقیقات زیادی روی آن انجام شده و قدرت آن در پیشگیری و درمان سرطان به خوبی اثبات شده است.

اگرچه ترکیب مواد مفید بی نظیر موجود در فواید انگور؛ در کنار هم می‌توانند باعث خاصیت انگور در درمان سرطان باشند. علاوه بر رسوراترول، انگور شامل مقدار خوبی از کوئرستین، آنتوسیانین و کاتچین است که همه‌ی آن‌ها می‌توانند به ایمن سازی بدن در برابر سرطان کمک کنند.

خواص انگور برای دیابت

هر فنجان انگور ۲۳ گرم قند را در خود دارد که به همین خاطر می‌تواند گزینه‌ی خوبی برای افراد مبتلا به دیابت باشد؛ این میوه شاخص گلیسمی پایین ۵۳ را دارد و همین عدد نشان می‌دهد که خواص انگور، می‌تواند سرعت خوبی در بالا بردن میزان قند خون داشته باشد. علاوه بر این، خاصیت انگور می‌تواند باعث بالا بردن میزان قند خون شود.

رسوراترول میزان حساسیت بدن به انسولین را افزایش می‌دهد که به کمک آن بدن می‌تواند از گلوکز بهتر استفاده کند و در نتیجه سطح قند خون را کاهش دهد. رسوراترول هم‌چنین می‌تواند تعداد گیرنده‌های گلوکز در غشای سلول را افزایش دهد که می‌تواند روی سطح قند خون، اثر مثبتی داشته باشد. کنترل سطح قند خون در طول زمان می‌تواند خطر ابتلاء به دیابت را کاهش دهد و به همین علت خاصیت انگور؛ در این زمینه از اهمیتی حیاتی برخوردار است.

خواص انگور برای سلامت چشم

حقیقت کمتر شنیده شده درباره‌ی خواص انگور؛ این است که ترکیبات گیاهی موجود در انگور می‌توانند از بافت چشم در برابر بیماری‌های شایع بیماری محافظت کنند. در یک تحقیق نشان داده شد که موش‌هایی که از رژیم غذایی حاوی انگور استفاده کرده بودند، به نسبت سایر موش‌ها، عملکرد شبکیه‌ی بهتری داشتند و به آسیب بینایی کمتری دچار شدند.

تحقیقات بسیاری نشان داده‌اند که خواص انگور، به خاطر وجود ترکیبات زیادی از آنتی اکسیدان‌های لوتئین و زیگزانتین است و این مواد می‌توانند به محافظت از چشم در برابر آسیب‌های ناشی از نور آبی که از صفحات نمایش ساطع می‌شود کمک کنند.

خواص انگور برای تقویت حافظه

انگور در پیشگیری از بیماری‌ها و تأمین مواد مغذی مورد نیاز بدن را بررسی کردیم اما جالب است بدانید خوردن انگور؛ می‌تواند فواید بسیاری برای سلامتی مغز و تقویت حافظه داشته باشد.

نوشیدن ۲۳۰ میلی لیتر آب میوه انگور؛ می‌تواند سرعت حافظه و خلق و خو را ۲۰ دقیقه پس از مصرف، بهبود ببخشد. هم‌چنین تحقیقاتی که بر روی موش‌ها انجام شده نشان می‌دهد که دریافت رسوراترول موجود در انگور به مدت ۴ هفته، مهارت یادگیری، حافظه و خلق و خو را تقویت می‌کند. علاوه بر آن در بخش‌هایی از مغز موش‌ها و جریان خون آن‌ها رشد و افزایش دیده شد.

خواص انگور برای سلامت قلب

انگور قرمز به خاطر حجم بالای آنتی‌اکسیدان موجود در آن است که به سیستم قلبی و عروق کمک می‌کند. آنتی اکسیدان‌های موجود در انگور قرمز التهاب را کاهش می‌دهند و رگ‌های خونی را آرام می‌کنند، هم‌چنین درست به اندازه‌ی آسپرین، خون را رقیق کرده و از لخته شدن پلاکت‌ها جلوگیری می‌کنند. این مواد مغذی معمولاً در پوست و دانه‌های انگور قرمز وجود دارند.

برای بهبود عملکرد قلب می‌توانید از خواص انگور قرمز؛ استفاده کرده و آن را در برنامه‌ی غذایی خود جای دهید، اما به خاطر داشته باشید که انگور می‌تواند میزان قند خون را افزایش دهد به همین جهت مصرف بیش از حد آن توصیه نمی‌شود.

خوردن انگور در حالت ناشتا

یکی از مهم‌ترین نکات در داشتن یک رژیم غذایی سالم، دانستن آداب غذا خوردن و خواص هر ماده غذایی است. بعضی از میوه‌ها مانند هندوانه یا انواع آجیل‌ها می‌توانند در صورت خورده شدن با شکم خالی، به معده و بدن کمک کنند اما برخی از میوه‌ها اگر ناشتا خورده شوند، می‌توانند مضر باشند؛ انگور یکی از این میوه‌ها است.

هیچ وقت انگور را با شکم خالی نخورید. مقدار زیاد انگور می‌تواند باعث افزایش اسید در معده شده و به پوشش داخل معده و روده آسیب بزند. هم‌چنین خوردن انگور به صورت ناشتا می‌تواند به سردرد، التهاب معده و حالت تهوع منجر شود. انگور به دلیل داشتن اسید سالیسیلیک می‌تواند تحریک پذیری معده را افزایش دهد.

قرار دادن این میوه‌ی خوشمزه در سبد غذایی ما، می‌تواند به پیشگیری از بسیاری بیماری‌ها کمک کرده و به سلامت بدن کمک کند. با این وجود، یادآوری این نکته ضروری است که مصرف بی رویه‌ی هر ماده‌ی غذایی می‌تواند برای سلامت ما خطر آفرین باشد؛ در نتیجه بهتر است پیش از استفاده از رژیم‌های غذایی خودساخته، با یک پزشک تغذیه مشورت داشته باشیم تا با مصرف درست مواد غذایی، سلامتی و شادابی را برای خود فراهم کنیم.

به نقل از خبرگزاری «نووستی»، الکساندر فومین، معاون وزیر دفاع روسیه، در جریان مذاکرات با وینای کومار، سفیر هند در مسکو، اعلام کرد که وزارت دفاع روسیه قصد دارد همکاری‌های دفاعی خود با هند را به‌عنوان یک شریک استراتژیک ویژه و ممتاز تقویت کند.

به گزارش دفتر مطبوعاتی وزارت دفاع، «دو طرف به‌طور مشخص درباره مسائل مهم مربوط به همکاری‌های دوجانبه در حوزه دفاعی گفت‌وگو کرده و بر تمایل خود برای ادامه تقویت همکاری‌های مربوطه در چارچوب مشارکت استراتژیک ویژه و ممتاز تأکید کردند».

وزارت دفاع همچنین یادآور شد که این دیدار در فضایی گرم و دوستانه، مطابق با روابط مرسوم روسیه و هند برگزار شد.

راجنات سینگ، وزیر دفاع هند، در اواسط ماه جولای اعلام کرده بود که دست‌کم 14 کشور علاقه‌مندی خود را برای خرید موشک کروز مافوق صوت BrahMos که در شرکت مشترک روسی-هندی به همین نام تولید می‌شود، ابراز کرده‌اند. 

پیش از این، در اواخر ژوئن، سینگ در دیدار با آندری بلویوسوف، وزیر دفاع روسیه در حاشیه نشست وزرای دفاع سازمان همکاری شانگهای در شهر چینگدائو چین، بر ضرورت تقویت همکاری‌های دفاعی تأکید کرده بود. وزیر دفاع روسیه نیز هند را شریکی راهبردی مهم در حوزه نظامی توصیف کرده بود.

سفر مشاور امنیت ملی نخست‌وزیر هند به مسکو در بحبوحه فشارهای آمریکا

روزنامه "تایمز آو ایندیا"  صبح امروز، چهارشنبه گزارش داد که اجیت دووال، مشاور امنیت ملی نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، در شرایطی که دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، از افزایش چشمگیر تعرفه‌ها علیه هند به دلیل خرید نفت از روسیه خبر داده، به مسکو سفر کرده است.  این سفر از قبل برنامه‌ریزی شده بود و انتظار می‌رود که دیدار مقامات دو کشور در سطح بالا باشد.

در این گزارش آمده است: «سفر دووال با هدف تقویت مشارکت استراتژیک هند با روسیه در شرایط افزایش تنش‌های جهانی انجام شده است. هشدارهای ترامپ آسیبی به روابط هند و روسیه نخواهد زد. دولت هند به‌روشنی اعلام کرده که در زمینه تجارت انرژی با مسکو، اعمال فشار خارجی را تحمل نخواهد کرد».

بر اساس این اطلاعات، مشاور امنیت ملی نخست وزیر هند قصد دارد درباره گسترش همکاری‌ها در صنایع دفاعی با مقامات روسی گفت‌وگو کند، از جمله احتمال خرید سامانه‌های موشکی بیشتری از نوع "اس-400" و توسعه زیرساخت‌های نگهداری و پشتیبانی فنی آن‌ها در خاک هند مطرح است. علاوه بر این، احتمال سفر ولادیمیر پوتین به دهلی‌نو در دستور کار مذاکرات دو طرف قرار دارد.

شیخ نعیم قاسم دبیر کل حزب الله لبنان در سخنانی به مناسبت چهلمین روز شهات محمد سعید ایزدی معروف به حاج رمضان گفت: شهید محمد سعید ایزدی از اقصی زمین آمد تا در خدمت ملت فلسطین و آزادسازی آن باشد. حاج رمضان به طرح دفاعی غزه و توسعه مقاومت در آنجا نظارت داشت و اهتمام خاصی به توسعه اقدام مقاومتی در فلسطین داشت. حاج رمضان خواهان وحدت ملی فلسطین بود.

دبیر کل حزب الله لبنان بیان کرد: از نگاه فرماندهان ما، فلسطین مساله انسانی است و نه جغرافیایی و این بدان مفهوم است که همه باید حامی و یاور آن باشند. حاج رمضان دو روز پس از شهادت سید حسن نصرالله به لبنان آمد تا خود را در خدمت و اختیار حزب الله قرار دهد.

وی در ادامه گفت: خواهان تسریع در روند تحقیقات مربوط به انفجار بندر بیروت به دور از سیاسی کاری هستیم.

دبیر کل حزب الله لبنان تاکید کرد: برای ساختن لبنان و برقراری ثبات باید مشارکت و همکاری در راستای وحدت ملی داشته باشیم و اولویت هایی را مدنظر قرار دهیم که متناسب با واقعیت لبنان باشد و تن دادن به قیمومیت آمریکایی و دیگری نباشد. حزب الله پایبندی کاملی به توافق آتش بس دارد و آنرا نقض نکرده و با دولت همکاری کرده است.

وی افزود: اسرائیل توافق را زیرپا گذاشته و هزاران بار آن را نقض کرده است. اسرائیل از این توافق پشیمان شده و دیدگاهش این است که به حزب الله توان تداوم به عنوان یک قدرت در لبنان را می دهد و از این رو به آن پایبند نماند.

شیخ نعیم قاسم اعلام کرد: آمریکا با دیکته هایی آمد تا لبنان، مقاومت و تمام مردم را از قدرت و توانایی‌شان محروم کند، که کاملاً به نفع اسرائیل است.

وی افزود: آنچه در سوریه اتفاق افتاد، به شدت بر اقدامات اسرائیل تأثیر گذاشت و از توافق پشیمان شد.

نعیم قاسم با اشاره به دیکته های باراک فرستاده آمریکایی به مفاد آن مبنی بر برچیدن ۵۰ درصد از زیرساختهای حزب الله ظرف یکماه اشاره کرد و اینکه عقب نشینی اسرائیل از سه نقطه در جنوب لبنان به آن منوط شده است.

وی این دیکته های آمریکا را به منزله باز گذاشتن دست رژیم صهیونیستی دانست و گفت: لبنان به دنبال گرفتن توان نظامی لبنان است که در مقاومت تجسم یافته است و به دنبال این است که ارتش را از دست یابی به سلاحی که بر اسرائیل تاثیرگذار باشد، منع کند.

شیخ نعیم قاسم بیان کرد: ما زیر بار توافق جدید نمی رویم و هر جدول زمانی تحت حملات اسرائیلی را نمی پذیریم. تسلیم شدن در برابر فشارهای خارجی در ازای حمایت مالی روا نیست؛ حمایت مالی اگر ما نوکر شویم چه سودی دارد.

دبیر کل حزب الله لبنان گفت: به نفع اسرائیل است که به سمت حملات گسترده نرود زیرا مقاومت و ارتش و ملت دفاع خواهند کرد و موشکها به داخل رژیم صهیونیستی اصابت خواهند کرد و امنیتی که طی مدت هشت ماه داشته اند ظرف یک ساعت از بین خواهد رفت.

وی افزود: اگر سلاح مان را تحویل دهیم حملات متوقف نخواهد شد و این موضوعی است که مقامات اسرائیلی به صراحت می گویند. بیانیه وزارتی که از حاکمیت سخن می گوید آیا دست کشیدن از سلاح به خواست اسرائیل و آمریکا و برخی کشورهای عربی، حاکمیت لبنان را مصون می دارد؟

نعیم قاسم با اشاره به  سیاست فریبکاری که آمریکا علیه لبنان و برخی کشورهای عربی در پیش گرفته است، تصریح کرد: بیانیه وزراتی از بازدارندگی درباره متجاوزان سخن می گوید اما کو دولتی که از بلا را از سر لبنان دفع کند؟ دفاع از مرزها کجاست؟ اگر می‌گویید نمی‌توانید، پس بیایید توانمندی را حفظ و تقویت کنیم.

وی خاطرنشان کرد: دولت باید طرح هایی برای مقابله با فشارها و حمایت از امنیت و حاکمیت تدوین کند نه اینکه توان شهروندان را از آنها بگیرد و برگه های قدرت را از بین ببرد. مقاومت بخشی از قانون اساسی طائف است که در آنجا تصریح شده است، و یک موضوع مربوط به قانون اساسی را نمی‌توان با رأی‌گیری مورد بحث قرار داد، بلکه نیاز به اجماع دارد.

شیخ نعیم قاسم تاکید کرد: مساله مقاومت موضوعی است که با توافق حاصل می شود. بیاید امنیت ملی و راهبرد دفاعی را مورد رایزنی قرار دهیم. ما باید مراقب فتنه افکنانی باشیم که دستشان به خون آغشته و طرح های اسرائیل را پیاده می کنند.

وی افزود: این کشوری است که جانفشانی در آن شده و خون داده شده است و به احدی اجازه نمی دهیم که بر ما امور را دیکته کنند. باید با همکاری و تفاهم اوضاع را به پیش ببریم و بدون توافق داخلی مشکل حل نمی شود. همه بدانند که بدون توافق اقدامی انجام نمی شود و این موضوعی راهبردی و اساسی است.

شیخ نعیم قاسم تاکید کرد: احدی نمی تواند لبنان از توانمندی آن در حمایت از حاکمیت و سیاستش سلب کند و احدی نمی تواند مانع از سربلندی لبنان شود. ما تجاوزی را که قرار بود به بیروت برسد و همه چیز را تصرف کند و می‌خواست استراتژی و آینده لبنان را تغییر دهد، متوقف کردیم. مقاومت قوی و سربلند است.

دبیر کل حزب الله لبنان تاکید کرد: حامیان مقاومت استوار و پابرجا هستند و رزمندگان آماده جانفشانی هستند. هر آنکه جانفشانی کرده و اراضی را آزاد کرده است مهین پرست از آنانی است که به کشور چوب حراج زده و شهروندان را کشتند. بدانید که مقاومت و همه رزمندگان آن به همراه ارتش و ملت لبنان در میدان خواهند بود و پیروز می شوند. دشمن دست بالا را ندارد و به خواسته اش نرسیده است و اجازه ندهید که اهدافش محقق شود.

نعیم قاسم تاکید کرد: امنیت لبنان با همه فرزندانش میسر می شود و نه با اقدام طرفی علیه دیگری. در نبرد امروز یا کل لبنان پیروز می شود تا همه بازنده اند و باور ما بر این است که می توانیم با هم پیروز شویم. اگر برخی منافع شخصی که با منافع اسرائیل تلاقی دارد را ترجیح دهند مسئول هر خسارتی هستند که به لبنان وارد می شود. اولویت مقابله با متجاوز و تجاوزگری است نه سلاح.

دبیر کل حزب الله لبنان افزود: ما با قیمومیت خارجی، تجاوز آمریکایی-عربی و قلدری داخلی مقابله خواهیم کرد. این مرحله خطرناکی از مراحل استقلال لبنان است، اما ما با سه گانه ارتش، مردم و مقاومت و با اتحاد، قوی‌تر هستیم.

«ریل کلیر دیفنس»، دولت «دونالد ترامپ» رئیس‌جمهور ایالات متحده سیاستی موسوم به «بی‌تفاوتی ملایم» نسبت به اروپا در پیش گرفته که به فشار بر کشورهای اروپایی برای تقویت توان دفاعی‌شان انجامیده، اما فاقد راهبردی جامع برای آینده روابط فراآتلانتیک بوده است. این خلأ راهبردی سبب شده ناتو عملاً در برابر تحولات درون‌اروپایی منفعل بماند و مسیر تحول در اتحاد ناتو را کشورهای اروپایی - به‌ویژه آلمان - تعیین کنند.

این مقاله توضیح می‌دهد که آلمان در تلاش است با جلب مشارکت پاریس و لندن، ساختار جدیدی برای امنیت اروپا طراحی کند که آن را «مدیریت سه‌جانبه اروپا» می‌نامد. این ساختار، ناتو را به ۲ بخش مرکز و پیرامون تقسیم می‌کند و کشورهای مرزی شرقی به حاشیه رانده می‌شوند. در صورت تحقق این تحول، آلمان قادر خواهد بود معماری امنیتی اروپا را با هدف تمرکز بیشتر بر اتحادیه اروپا هماهنگ کرده و رهبری نظامی را نیز در کنار سلطه اقتصادی‌اش در اختیار گیرد.

رسانه آمریکایی تأکید دارد که این تغییرات پیامدهای مهمی برای آینده ناتو دارد؛ به‌ویژه در شرایطی که باید با آنچه «تهدید فزاینده» روسیه و «تهدید» پکن، تهران و پیونگ‌یانگ می‌خواند، مقابله کند. این در حالی است که منافع صنایع آلمان که به بازار چین وابسته‌اند، می‌تواند بر تصمیم‌گیری‌های درونی ناتو تأثیر بگذارد. پرسش اصلی این است که آیا مدل سه‌جانبه پیشنهادی آلمان، باعث شکاف در اتحاد ناتو خواهد شد یا نه، به‌ویژه در قبال کشورهای شمال‌شرق اروپا که در برابر تهدیدات روسیه آسیب‌پذیرترند.

این مقاله معتقد است که چنین شکافی در اروپا ناشی از فقدان یک راهبرد روشن از سوی واشنگتن است. دولت ترامپ به‌درستی بر لزوم افزایش بودجه دفاعی اروپا پافشاری کرده، اما چشم‌اندازی برای نقش اروپا در رقابت جهانی با چین و روسیه ارائه نداده است. در نتیجه، ناتو که زمانی عامل تقویت‌کننده قدرت آمریکا بود، اکنون در معرض  پوچی و بی‌معنایی قرار گرفته و می‌تواند به ابزاری برای آلمان جهت طراحی ساختار امنیتی جدیدی در اروپا تبدیل شود.

این پایگاه تحلیلی معتقد است یک عامل اساسی در این تغییرات، بازگشت عوامل سنتی ژئوپلیتیکی به صحنه اروپا پس از جنگ سرد است؛ از جنگ‌های بالکان گرفته تا تصرف کریمه در ۲۰۱۴ و جنگ دوم اوکراین در ۲۰۲۲. نویسنده می‌نویسد که تلاش پوتین برای بازگرداندن روسیه به مرکز قدرت اروپا و دستیابی به توافق با آلمان، بخش مهمی از تحولات اخیر را تشکیل می‌دهد. در این راستا، چگونگی سیاست‌گذاری آلمان در قبال روسیه، تأثیر تعیین‌کننده‌ای بر آینده امنیت قاره خواهد داشت.

این مقاله سپس به این پرسش می‌پردازد که سرنوشت حضور آمریکا در اروپا چه خواهد شد و روابط آلمان با روسیه و چین چگونه پیش خواهد رفت. در دوران جنگ سرد، آلمان خط مقدم ناتو بود و پایگاه‌های متعدد نظامی آمریکا در آن کشور مستقر بودند. این وضعیت آلمان را به یک قدرت فراآتلانتیک بدل کرده بود.

اما حالا روابط برلین و واشنگتن تغییرات بنیادینی را تجربه کرده است. پس از سفر «فریدریش مرتس» صدراعظم آلمان به کاخ سفید، آلمان به‌عنوان شریک برتر اروپایی آمریکا مطرح شده، در حالی که مرتس پیش‌تر خواستار استقلال بیشتر اروپا از ایالات متحده شده بود. آلمان با تعهد به تجدید قوای نظامی خود، از جمله ایجاد یک لشکر دفاع سرزمینی، در مسیر بازیابی صنعت دفاعی‌اش قرار دارد. در صورت اجرای مقررات جدید اتحادیه اروپا مبنی بر تولید داخلی تسلیحات، آلمان (و تا حدی فرانسه) بیشترین بهره را خواهند برد.

این گزارش همچنین به گرایش بلندمدت آلمان برای دستیابی به استقلال از ایالات متحده اشاره دارد. گرچه این هدف هرگز به‌صراحت بیان نشده، اما در سیاست‌های پساجنگ سرد برلین، از جمله در تلاش برای تعمیق همکاری‌ها با روسیه و چین، مشهود بوده است. پروژه نورد استریم و روابط نزدیک «آنگلا مرکل» صدراعظم پیشین آلمان با مسکو، بخش‌هایی از این روند محسوب می‌شوند. اگر روسیه به اوکراین حمله نمی‌کرد، ائتلاف برلین–مسکو ممکن بود کامل شود و روسیه به تأمین‌کننده اصلی انرژی اروپا بدل گردد.

نویسنده سپس تأکید می‌کند که روابط آلمان و چین شاخص مهم‌تری از رویکرد آلمان در قبال آمریکا محسوب می‌شود. پانزده سال پیش از سال ۲۰۲۴، چین شریک اول تجاری آلمان بود، تا این‌که آمریکا در آن سال جایگاه نخست را کسب کرد. با فشارهای تعرفه‌ای دولت ترامپ و تلاش چین برای جبران کاهش صادراتش به آمریکا، حفظ روابط اقتصادی با پکن برای برلین وسوسه‌انگیز بوده است. موضع اتحادیه اروپا مبنی بر «کاهش ریسک» در روابط تجاری با چین – به‌جای قطع کامل زنجیره تأمین – خط قرمز نهایی برلین به‌نظر می‌رسد.

این رسانه معتقد است که نابسامانی فعلی در روابط فراآتلانتیک، تنها ناشی از نبود راهبرد در دولت ترامپ نیست، بلکه بازتاب واگرایی منافع ملی آلمان با آمریکاست. آلمان در حال ایجاد گزینه‌هایی برای آینده‌ای است که در آن آمریکا بیش از پیش در ایندوپاسیفیک درگیر باشد. به اعتقاد نویسنده، پاسخ به این ابهامات نیازمند شفافیت از سوی برلین و بازنگری از سوی واشنگتن است؛ بازنگری در چگونگی تعامل با اقتصاد اول اروپا، و نگاهش به کشورهای عضو ناتو، به‌ویژه کشورهای شمال‌شرق اروپا که مستقیماً با تهدید روسیه مواجه‌اند.

در پایان، رسانه تحلیلی آمریکایی هشدار می‌دهد که آزمون اصلی روابط آلمان و آمریکا در عرصه اقتصاد خواهد بود؛ جایی که واشنگتن خواهان قطع روابط با چین است، اما برلین تنها به دنبال کاهش ریسک است، نه خروج کامل. این مسئله، بیش از موضوع نحوه تعامل با روسیه، آینده روابط فراآتلانتیک و نقش آلمان در اروپا را شکل خواهد داد.

پیاده‌روی اربعین، فراتر از یک زیارت، تمرینی برای آمادگی جهانی برای ظهور است. این حرکت عظیم، قلب‌ها را به هم پیوند می‌دهد و زمینه‌ساز عدالتی فراگیر می‌شود.

مقدمه

جامعه انسانی برای رسیدن به جهانی پر از عدل و داد نیازمند حضور امام می باشد. محبت افراد به انسان کامل، یک امر فطری است که در وجود انسان ها نهادینه شده است. لازمه اطهار این محبت معرفت به امام به عنوان انسان کامل است. امام حسین(ع) اگر چه در زمان خویش آن چنان که شایسته بود شناخته شده و مورد استقبال عموم مردم نبود اما با گذشت زمان معرفت پیروان اهل بیت(ع) به ایشان و خاندان طاهرشان بیشتر شده است به طور که اکنون قرن ها است برای آن حضرت عزاداری و مرثیه سرایی می شود.

در سالهای اخیر پدیده جدیدی به نام راه پیمایی اربعین رخ نشان داده است که حیرت و تعجب جهانیان را برانگیخته است. این راه پیمایی مبارک اگر چه در گذشته های دور و نزدیک نیز وجود داشته است اما هرگز به مقیاس و وسعت شگفت انگیز امروزه نبوده است. این پیاده روی که نشان گر محبت شدید افراد به امام حسین(ع) است بیان کننده این حقیقت است که امت اسلامی اعلام می کند که آماده بذل جان و مال در راه اهداف امام حسین(ع) است و این چیزی جز فراهم آوردن مقدمات ظهور نیست.

درباره موضوع پیاده روی اربعین و عوامل تحقق ظهور پژوهش مستقلی مشاهده نشده است اما مقالاتی مانند «اهداف مشترک عاشورای حسینی و قیام مهدوی» تالیف حمزه ابراهیم پور و همکاران و نیز مقاله «هدایت گری در قیام عاشورا و امام مهدی(عج)» تالیف فاطمه حسینی رحمت آبادی به نگارش درآمده است که در مقاله اول اهداف مشترک عاشورای حسینی و قیام مهدوی بیان شده و در مقاله دوم عاشورا مقدمه قیام حضرت مهدی(عج) معرفی شده و یکی از درسهای عاشورا هدایت گری عنوان شده که از مبانی قیام امام مهدی(عج) است.

شاید نزدیک ترین پژوهش ها مقاله پیاده روی اربعین به مثابه اسطوره ای برای بازآفرینی هویت فرهنگی (تحلیل اسطوره شناسی پیاده روی اربعین حسینی) تالیف سید خدایار مرتضوی و همکاران باشد. این مقاله نشان می دهد که پیاده روی اربعین در حیات بخشیدن به هویت فرهنگی و اجتماعی مؤثر بوده است اما همان طور که ذکر شد درباره موضوع مورد بحث پژوهش مستقلی مشاهده نشده است. اکنون به بررسی این عوامل می پردازیم.

۱- تحمل سختی ها و دشوار ی های راه

تحمل سختی ها موجب شکوفایی استعدادهای نهفته در وجود انسان می شود. در روایتی منسوب به امام صادق(ع) وارد شده که صبر، آن چه در باطن بندگان از نور و صفا است را آشکار می کند و جزع، آن چه در باطن بندگان از ظلمت و وحشت است را آشکار می کند (مجلسی، ۱۴۰۳: ج۶۸، ص۹۰) از این رو در آموزه های دینی توصیه اکید شده هنگام مواجهه با سختی ها و ناملایمات روزگار، بی تابی و جزع و فزع نکنیم.

در روایتی آمده اگر شکیبایی کنی، مقدّرات الهی بر تو جاری می شود در حالی که تو مأجور خواهی بود و اگر نا شکیبی کنی، بازهم مقدّرات خداوند بر تو جاری می شود در حالی که تو گناهکار خواهی بود. (شعیری، بی تا: ص۱۱۶) هنگامی که مردم با عشق و علاقه وصف ناپذیر به امام مظلوم به سوی حرم ایشان روان و سختی راه را تحمل می کنند و مشقت های فراوان آن را به جان می خرند، می توان امیدوار بود که یکی از زمینه های تحقق ظهور آخرین منجی را نیز فراهم نمایند زیرا ظهور آن حضرت اگر چه در نهایت به رفاه و راحتی انسا ن ها منجر می شود اما در ابتدای ظهور با سختی ها و مشقات طاقت فرسا همراه است که جز مومنین صادق و واقعی کسی نمی تواند آن ها را پذیرا باشد همان طور که در روز عاشورا نیز جز مومنین خالص کسی همراه سید الشهدا(ع) باقی نماند. راهپیمای اربعین در واقع تمرینی عملی برای تحمل سختی ها برای ظهور حضرت مهدی(عج) است.

۲- یاد امام

هر عاشقی لحظه به لحظه عمر خویش را در فکر و یاد معشوق می گذران، هیچ زمانی در خوشی و ناراحتی و درگرفتاری و گشایش از او غافل نمی شود. زوار امام حسین(ع) در طول پیاده روی اربعین از طرقی به یاد امام مظلوم خویش هستند و از طرف دیگر به یاد منتقم آن حضرت یعنی امام غائب حضرت مهدی(عج) هستند. یاد غائب همواره با انتظار همراه است و انتظار فرج و گشایش از عبادات بزرگ شمرده شده است. (ابن بابویه، ۱۴۱۳: ج۴، ص۳۸۳؛ همو، ۱۳۷۸: ج۲، ص۳۶؛ کراجکی، ۱۳۹۴: ۲۶)

معنی انتظار فرج نسبت به حضرت مهدی(عج) این است که خود را آماده و مهیای آن کنید، و کوشش و خودسازی برای آمدن آن مانند کسی است که انتظار وقت نماز، یا وقت افطار، یا آمدن مسافرش را می کشد، نه این که بدون هیچ گونه اقدامی دست روی دست گذاشته شود، و گفته شود: هر چه شدنی است خواهد شد، انتظار فرج آل محمّد علیهم السّلام را کسانی دارند که در راه تحقّق آن شبانه روز می کوشند و خود و جمعیت خود را برای آن آماده می سازند، و باید دانست تا مردمی خود را به طور کامل آماده و مهیای آن ننمایند، امکان ندارد که بدان دست یابند، و هر گاه ما خود را برای تحقّق و پذیرش آن آماده ساختیم، خداوند به سرعت کار را تمام می کند و رحمت خود را شامل ما خواهد گردانید، و در غیر این صورت محال است، و بحسب روایات مستفیضه این جمعیت در جهان پیدا خواهند شد و سعادت دیدار محبوب را خواهند یافت و به مطلوب خواهند رسید. (ابن بابویه، ۱۳۷۲: ص۳۳-۳۴) تداوم این امر مهم یعنی انتظار حضرت مهدی(عج) در طول عمر، زندگی انسان را رنگ و بوی مهدوی می بخشد و مهدوی زیستن به طور قطع در آمادگی امت برای ظهور حضرت مهدی(عج) تاثیر مستقیم دارد.

۳- تعظیم شعائر

خداوند متعال در قرآن کریم تعظیم شعائر را از تقوای قلوب معرفی کرده است. (حج / ۳۲) از شاخص ترین نمادهای دینی تکریم خاندان پیامبر اکرم ص است که در صور مختلف جلوه گر می شود. یکی از مهم ترین آن ها زیارت ایشان است که در پیاده روی اربعین یک رکن محسوب می شود.

در روایتی از امام صادق(ع) آمده است: کسی که به قصد زیارت امام حسین(ع) از منزلش خارج شود اگر پیاده باشد، خداوند بابت هر قدمی که برای زیارت اباعبدالله بر می دارد، یک حسنه می نویسد و یک سیئه از او محو می کند. وقتی که به حرم می رسد، خداوند او را جزء رستگاران می نویسد و هنگامی که مناسک او تمام شد، خداوند نام او را جزء فائزین می نویسد و زمانی که می خواهد بازگردد یک فرشتۀ الهی در مقابل او قرار می گیرد و می گوید: رسول خدا صلی الله علیه وآله به شما سلام می رساند، و پیغام می دهد: عملت را از سر بگیر که تمام گناهان گذشته ات بخشیده شده است. (طوسی، ۱۴۰۷: ص۴۳؛ ابن قولویه، ۱۳۵۶: ص۱۳۲) در زیارت دلداگی زائر به مزور غیر قابل کتمان است و این یکی از علل آرزوی دیدار شیعیان اهل بیت(ع) با حضرت مهدی(عج) است و بی شک تا سنخیتی بین آن ها نباشد این رابطه معنا نخواهد داشت و هر گاه این رابطه دلداگی شدت یابد زائر حاضر است از همه هستی خویش در راه آن بگذرد و این همان چیزی که برای ظهور حضرت مهدی(عج) لازم است.

۴- احیای امر اهل بیت(ع)

یکی از توصیه های اهل بیت(ع)، به پیروان خویش احیای امر ایشان است. در روایتی که از امام صادق(ع) وارد شده ان حضرت به یکی از یاران حویش فرمودند ای خَیثَمَه به دوستان ما سلام برسان و ایشان را به تقوای الهی سفارش کن تا این که فرمودند این که یکدیگر را در منازل خود ملاقات کنند که آن حیات امر ما است، سپس دستان مبارک را بالا بردند و فرمودند خدا رحمت کند کسی را که امر ما را احیا کند. (حمیری، ۱۴۱۳: ص۳۲)

در روایتی دیگری راوی از قول امام علی بن موسی الرضا(ع) نقل می کند که فرمود: خدا رحمت آورد بر بنده ای که امر ما را احیاء کند. گفتم: چگونه امر شما احیاء می شود؟ فرمود: علوم ما را فرا گیرد، و به مردم بیاموزد، زیرا که مردم اگر زیبایی های کلام ما را بدانند، از ما پیروی می کنند. (ابن بابویه، ۱۴۰۳: ص۱۸۰) این مساله مهم در پیاد روی اربعین به وفور یافت می شود و در طول مسیر سخنان آن حضرات در قالب گفتار و نوشتار به سمع و نظر زائرین می رسد. آشنایی با تعالیم آن بزرگواران و عمل کردن به آن ها موجب تربیت انسان هایی می شود که وجود آن ها لازمه ظهور حضرت مهدی(عج) است.

۵- دعا کردن

خداوند متعال در قرآن کریم می فرماید بخوانید مرا تا اجابت کنم شما را. (غافر/۶۰) از وظایف پیروان اهل بیت(ع) دعا کردن برای فرج از عمق جان و با نوای صالح است زیرا منتظر امیدوار است روزی در قیام حضرت مهدی(عج) یار آن حضرت باشد و در کنارشان جهان را پر از عدل و داد، خردمندی، آرامش و سایر محسنات گرداند.

در طول راه پیمایی اربعین میلیون ها زائر دست به دعا برمی دارند که یکی از مهم ترین و عمومی ترین ادعیه، دعا برای ظهور امام مهدی(عج) است. امام حسن عسکری صلوات اللَّه علیه، در ضمن حدیثی در شأن فرزند برومند خود حضرت مهدی عجل اللَّه تعالی فرجه فرمود:. به خدا سوگند، (حضرت مهدی(عج)) حتما و قطعا غیبتی می گزیند که در این غیبت، هیچ کس از هلاکت نجات نمی یابد، مگر آن کس که خدای عز و جل، او را بر قول به امامت ایشان (حضرت مهدی علیه السلام) ثابت بدارد، و به دعای بر تعجیل فرج حضرتش موفق بدارد. (ابن بابویه، ۱۳۹۵: ج۲، ص۳۸۴)

۶- انفاق

یکی از دستورات اکید دینی انفاق و بذل مال در راه خدا است. در آیات بسیاری از قرآن کریم و روایات فراوانی از اهل بیت(ع) به این مساله اشاره شده است. خداوند متعال در این باره می فرماید: آنها که اموال خود را، شب و روز، پنهان و آشکار، انفاق می کنند، مزدشان نزد پروردگارشان است؛ نه ترسی بر آنهاست، و نه غمگین می شوند. (بقره / ۲۷۴)

در روایتی از پیامبر اکرم ص آمده خوشا به حال کسی که زیادی مال خویش را انفاق کند. (کلینی، ۱۴۰۷: ج۲، ص۱۴۴) جهاد با نفس و مال در بسیاری از آیات قرآن در کنار هم آمده و این نشان از اهمیت گذشت از اموال در راه خدا است. در مراسم پیاده روی اربعین جلوه های با شکوهی از انفاق دیده می شود. زن و مرد، پیر و جوان، روستایی و شهرنشین و خلاصه هر مومنی به قدر وسع خویش مال خود را به عشق امام حسین(ع) و برای خدا انفاق می کند. پیام این عمل خداپسندانه این است که در صورت ظهور حضرت مهدی(عج) مومنین آمادگی دارند تا اموال خویش را در راه آرمان های آن حضرت صرف کنند که این امر نیز برای ظهور لازم است.

۷- ایثار

یکی از مراتب والای کمال انسانی از خودگذشتگی و ترجیح دیگران بر خود است. در این باره نیز آیات و روایات فراوانی وارد شده است. خداوند متعال در قرآن کریم می فرماید: و برای کسانی است که در این سرا (سرزمین مدینه ) و در سرای ایمان پیش از مهاجران مسکن گزیدند و کسانی را که به سوی شان هجرت کنند دوست می دارند، و در دل خود نیازی به آنچه به مهاجران داده شده احساس نمی کنند و آنها را بر خود مقدّم می دارند هر چند خودشان بسیار نیازمند باشند؛ کسانی که از بخل و حرص نفس خویش باز داشته شده اند رستگارانند! (حشر / ۹)

در روایتی از امام باقر(ع) آمده است که برای خداوند بهشتی است که فقط سه گروه وارد آن می شوند اول کسانی که درباره خودشان به حق حکم کنند دوم کسانی که برادر دینی خود را فقط برای خدا زیارت کنند و سوم کسانی که برادر مومن خود را به خاطر خدا بر خود مقدم دارد. (ابن بابویه، ۱۳۶۲: ج۱، ص۱۳۱) در صدر اسلام یکی از عوامل پیشرفت سریع اسلام روحیه ایثارگری مسلمین بود. این امر بدون شک در زمان ظهور حضرت مهدی(عج) نیز لازم است. در پیاده روی اربعین جلوه های زیبایی از ایثارگری مردم به وضوح مشاهده می شود. مکرر شنیده و دیده شده است که افراد کم برخوردار با پس انداز مال در طول سال، آن را در مراسم اربعین به گونه های مختلف خرج می کنند تداوم این جلوه ها در طول زندگی می تواند آمادگی برای ظهور حضرت مهدی(عج) را بیشتر کند.

۸- مهمان نوازی

یکی از آموزه های مؤکد دینی مهمان دوستی و مهمان پذیری است. در قرآن مجید به داستان حضرت ابراهیم اشاره شده که وقتی دو ملک بر او وارد شدند و حضرت ابراهیم آن ها را نشناخت و چون فکر کرد مهمان هستند فورا گوساله فربه ای را برای پذیرایی آنان آماده کرد. (ذاریات / ۲۴ الی۲۶)

در روایات نیز به مهمانی دادن توجه بسیاری شده است. در روایتی از پیامبر اکرم آمده است هر کس به خدا و روز قیامت ایمان دارد باید مهمان خویش را تکریم کند. (کلینی، ۱۴۰۷: ج۶، ص۲۸۵) و در روایت دیگری از آن حضرت آمده هر گاه شخصی وارد سرزمینی شود مهمان هم کیشان آن سرزمین محسوب می شود تا به وطن خویش برگردد. (ابن بابویه، ۱۴۱۳: ج۲، ص۱۵۴) در راه پیمایی اربعین مردم بسیاری زوار را به منازل خود برده و با افتخار تمام از آن ها پذیرایی می کنند و سعی می کنند وسایل رفاه و آسایش ایشان را تا جایی که مقدور است برای زوار فراهم آورند. مهمان نوازی و رفت و آمد بین مومنین موجب تالیف قلوب شده و آن ها را به هم نزدیک تر می کند و حرکت به سوی امت واحده را تسریع می کند. امتی هم دل و هم صدا که هدف مشترک دارند و این امر نیز یکی از لوازم تعجیل ظهور حضرت مهدی(عج) است.

۹- تقویت روحیه دشمن ستیزی

یکی از مقدمات ظهور حضرت مهدی(عج) تقویت غیرت دینی و روحیه جهاد با دشمنان اهل بیت(ع) است. یکی از حوادث قطعی زمان ظهور صف آرایی و مقاتله جبهه حق و باطل است که این امر جز با وجود ثابت قدمان در جبهه حق تحقق نمی یاید.

به همین دلیل بوده که اهل بیت(ع) پس از عاشورا دست به شمشیر نبردند زیرا مومنین ثابت قدم با روحیه بالای دشمن ستیزی به میزان کافی در بین پیروان ایشان وجود نداشته است. در پیاده روی اربیعین این امر به صورت آشکار نمایان و تقویت می شود. لعن و نفرین بر قاتلان اهل بیت(ع)، فریادهای استغاثه کنندگان به حضرت مهدی(عج) به عنوان منتقم اهل بیت(ع)، وجود پرچم های فراوان در طول مسیر با مضامین دشمن ستیزی، همراهی عکس شهدا و غیره همه نشانه هایی از این تقویت روحیه دشمن ستیزی در پیاده روی اربعین است.

بدون تردید آن چه بیان شد همه عوامل تعجیل ظهور نیست بلکه تنها بخشی از آن ها بیان شد و پیشنهاد می شود پژوهش گران گرامی در این باره پژوهش های گسترده تر و عمیق تری ارائه دهند و این امر هم شدنی و هم لازم به نظر می رسد.

نتیجه گیری

پیاده روی اربعین از دیرباز در بین پیروان اهل بیت(ع) وجود داشته است اما در سال های احیر این امر به یک موضوع بسیار گسترده و تاثیرگذار تبدیل شده است. در پیاده روی اربعین جلوه های نابی از تعالیم دینی مشاهده می شود که فراگیر شدن این تعالیم در بین پیروان اهل بیت(ع) می تواند امت اسلامی را به ظهور امام منجی نردیک تر کند.

در این پژوهش به برخی از این تعالیم اشاره شد. در این پژوهش به تحمل سختی ها و دشوار ی های راه، یاد امام، تعظیم شعائر، احیای امر اهل بیت(ع)، دعا کردن، انفاق، ایثار، مهمان نوازی و تقویت روحیه دشمن ستیزی پرداخته شد. این امور تنها بخشی از تعالیمی بودند که در پیاده روی اربعین جلوه گری می کنند و می توانند در آمادگی امت در تعجیل ظهور نقش ایفا کنند.

فهرست:

* قرآن کریم

۱- ابن بابویه، محمد بن علی، (۱۳۷۲ش)، عیون أخبار الرضا علیه السلام، ترجمه حمیدرضا مستفید و علی اکبر غفاری، تهران: نشر صدوق، چاپ اول.

۲- ابن بابویه، محمد بن علی، (۱۳۷۸ق)، عیون أخبار الرضا علیه السلام، تهران، نشر جهان، چاپ اول.

۳- ابن بابویه، محمد بن علی، (۱۳۹۵ق)، کمال الدین و تمام النعمة، محقق و مصحح علی اکبر غفاری، تهران: اسلامیه، چاپ دوم.

۴- ابن بابویه، محمد بن علی، (۱۴۰۳ ق)، معانی الأخبار، قم، دفتر انتشارات اسلامی وابسته به جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، چاپ اول.

۵- ابن بابویه، محمد بن علی، (۱۴۱۳ ق)، من لا یحضره الفقیه، محقق / مصحح: غفاری، علی اکبر، قم، دفتر انتشارات اسلامی وابسته به جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، چاپ دوم.

۶- ابن قولویه، جعفر بن محمد، (۱۳۵۶ش)، کامل الزیارات، محقق / مصحح: امینی، عبد الحسین، نجف اشرف، دار المرتضویة، چاپ اول.

۷- حمیری، عبد الله بن جعفر، (۱۴۱۳ ق)، قرب الإسناد( ط- الحدیثة)، محقق/ مصحح: مؤسسه آل البیت علیهم السلام، قم، ناشر: مؤسسه آل البیت علیهم السلام، چاپ اول --- نرم افزار جامع الاحادیث ۵/۳

۸- شعیری، محمد بن محمد، (بی تا)، جامع الأخبار( للشعیری)، نجف، ناشر مطبعة حیدریة، چاپ اول.

۹- طوسی، ابو جعفر محمد بن حسن، (۱۴۰۷ ق )، تهذیب الأحکام، محقق / مصحح: خرسان، حسن الموسوی، تهران، ناشر: دار الکتب الإسلامیة، چاپ چهارم.

۱۰- کراجکی، محمد بن علی، (۱۳۹۴ق)، معدن الجواهر و ریاضة الخواطر، تهران: المکتبة المرتضویة، چاپ دوم.

۱۱- کلینی، محمد بن یعقوب، (۱۴۰۷ ق )، الکافی( ط- الإسلامیة)، محقق / مصحح: علی اکبر غفاری و محمد آخوندی، تهران، دار الکتب الإسلامیة، چاپ چهارم.

در آموزه‌های اسلامی، ارزش اعمال نه به ظاهر آن‌ها، بلکه به نیت و تأثیری است که در مسیر رضای الهی دارند. جهاد در راه خدا منحصر به میدان نبرد نیست، بلکه هر عمل خیری که با انگیزه الهی و برای پیشبرد اهداف دینی انجام شود، می‌تواند به عنوان شعبه‌ای از جهاد محسوب گردد. این دیدگاه برگرفته از آیات قرآن کریم، روایات معصومین(ع) و سیره عملی بزرگان دین است که بر اهمیت نیت خالص و تأثیر مثبت اعمال در جامعه تأکید دارند.

مرکز ملی پاسخگویی به سوالات دینی در راستای رسالت علمی و فرهنگی خود، این پرسش را در چارچوب سلسله مباحث «اخلاق جنگ» بررسی می‌کند تا با استناد به منابع دینی، پاسخی مستدل و جامع ارائه نماید که در ادامه تقدیم شما علاقه‌مندان می‌گردد.

سوال:

بر اساس تعالیم دینی، آیا هرگونه کار اثرگذار و مفید می‌تواند به عنوان شعبه‌ای از جهاد محسوب شود؟ لطفاً این مفهوم را با استناد به منابع اسلامی توضیح دهید.

با توجه به این اصل که «هر کار اثر بخش شعبه‌ای از جهاد است»، آیا امور روزمره مانند ظرف شستن نیز شامل این حکم می‌شود؟ آیا می‌توان این قبیل کارها را با نیت الهی هم‌تراز جهاد دانست؟

پاسخ:

در اسلام هر عمل خیری که با نیت الهی انجام شود، ارزش معنوی والایی دارد. حتی کارهای به ظاهر کوچک منزل مانند ظرف شستن، اگر با قصد قربت انجام شود، می‌تواند درجه‌ای از جهاد را داشته باشد. این مفهوم ریشه در آیات قرآن، روایات معصومین(ع) و سیره عملی اهل بیت(ع) دارد.

قرآن کریم در آیه ۹۷ سوره نساء می‌فرماید: "وَمَنْ یخْرُجْ مِنْ بَیتِهِ مُهَاجِرًا إِلَی اللَّهِ وَرَسُولِهِ...که نشان می‌دهد هر خروجی از خانه برای خدا ارزش دارد. همچنین در روایات متعدد تأکید شده که زن با مدیریت خانه و خدمت به خانواده می‌تواند به درجه مجاهدان راه خدا برسد. امام صادق(ع) فرموده‌اند: «جهاد المرأة حسن التبعل» (جهاد زن، خوب شوهرداری کردن است).

سیره عملی حضرت فاطمه زهرا(س) بهترین گواه این مطلب است. ایشان با وجود مقام والای معنوی، به امور خانه و خانواده می‌پرداختند و این کارها را عبادت می‌دانستند. روایت است که پیامبر(ص) فرمودند: خدمت فاطمه به خانواده‌اش از جهاد در راه خدا بالاتر است

بنابراین، ظرف شستن و سایر کارهای خانه وقتی با نیت الهی و برای حفظ کانون خانواده انجام شود، نه تنها ارزش کمتری از جهاد ندارد، بلکه می‌تواند همان ثواب و پاداش را داشته باشد. نکته کلیدی در اینجا نیت خالص و انجام وظیفه است. همانطور که امام علی(ع) فرمودند: نیة المرء خیر من عمله (نیت شخص از عملش بهتر است).

امام صادق علیه‌السلام:

لَا تَدَعْ زِیَارَةَ الحُسَیْنِ بْنِ عَلِیٍّ علیه السلام یَمُدُّ اللّهُ فِی عُمُرِکَ وَ یَزِیدُ فِی رِزْقِکَ وَ یُحْیِیکَ اللّهُ سَعِیدًا وَلَا تَمُتْ إِلَّا شَهِیدًا.

زیارت امام حسین علیه‌السلام را فرو مگذار که خدا عمرت را طولانی و روزی را زیاد می‌کند و زندگی با سعادت و مرگ با شهادت به تو خواهد بخشید.

وسائل الشیعه، ج ۱۴، ص ۴۳۱

أمیرالمؤمنین علی (ع):

لا تَتِمُّ مُرُوَّةُ الرَّجُلِ حَتّی: یَتَفَـقَّهَ فی دیـنِهِ، وَ یَقْتَـصِدَ فی مَعیشَتِهِ، وَیَصْبِرَ عَلی النّائِبَةِ اِذا نَزَلَتْ، وَ یَسْتِعْذَبَ مَرارَةَ اِخْـوانِهِ.

مُروّت و جوانمردی آدمی کامل نمی شود مگر هنگامی که:

۱. در دین خود دانا شود

۲. در زندگی خود، میانه روی پیشه کند

۳. اگر مصیبتی بر وی وارد آمد، صبر کند

۴. و تلخی را از جانب دوستانش گوارا بداند ( و رنجیده خاطر نشود).

بحارالأنوار، ج ۷۸، ص ۱۶

آیا در اسلام، طلب شفاعت از اولیاء الهی امری جاهلی محسوب می‌شود؟ در این مقاله با بررسی نظرات وهابیت و علمای دیگر، حقیقت این ادعا را بررسی خواهیم کرد.

خلاصه
امروزه یکی از مشکلات مهم جهان اسلام، برچسب‌هایی است که سردمداران آیین وهابیت، به مخالفین خود می‌زنند؛ یکی از رایج ترین برچسب‌هایی که آنان به بسیاری از مسلمانان زده‌اند، برچسب جاهلیت است. بدین‌سان که مفتیان وهابی، بسیاری از اعمال و اقوالی که نمی پسندند را از مصادیق جاهلیت تلقی کرده‌ و آثار متعددی را در باب تبیین مصادیق جاهلیت، به رشته تحریر در آورده‌اند. مهم‌ترین اثری که از وهابیت در این‌باره بر جای مانده است، کتاب «مسائل الجاهلیه» محمد بن عبدالوهاب است که افرادی هم‌چون صالح بن فوزان و حازمی بر آن شرح زده‌اند، از آن‌جایی که محمد بن عبدالوهاب در کتاب «مسائل الجاهلیه»، کلی‌گویی کرده است، به‌همین دلیل، ادعاهای اساسی وهابیون در تبیین مصادیق جاهلیت را در شروحی که بر آن کتاب نگاشته شده است، می‌توان پیدا کرد. همان‌طور که گفته شد، صالح بن فوزان، شرحی بر کتاب مذکور زده و مصادیقی چند از جاهلیت را در آن، تبیین کرده است. یکی از مصادیقی که صالح بن فوزان برای مصادیق جاهلیت، بدان متذکر می‌شود، طلب شفاعت از اولیاء الهی است!! حال آن‌که با توجه به ادله متعدد، نمی‌توان طلب شفاعت از اولیاء الهی را از جمله مصادیق جاهلیت به حساب آورد.

شبهه
صالح بن فوزان در کتاب شرح المسائل الجاهلیه، در شرح اولین مصداق جاهلیت، با تأکید بر این‌که شفاعت طلبی از اموات، نوعی عبادت صالحین محسوب می‌شود، تصریح می‎‌کند: چنین اموری از مصادیق جاهلیت به‌حساب می‌آیند.[۱]

پاسخ

تذکر چند نکته در جهت پاسخ به ادعای فوق، ضروری است:

اولاً: همان‌طور که «عثمان مصطفی نابلسی»، از علمای سنی مذهب معاصر، مدعی شده است عبادت، تنها زمانی محقق می‌شود که فعلی که ما انجام می‌دهیم، توأم با اعتقاد به الوهیت و ربوبیت باشد.[۲] بنابراین از آن‌جایی که در طلب شفاعت از اموات، طلب کننده، اعتقادی به الوهیت و ربوبیت طلب شونده ندارد، بنابراین، طلب شفاعت از اموات را نمی‌توان، عبادت غیرالله تلقی کرد.

ثانیا: ادله متعددی (اعم از آیات و روایات) بر مشروعیت طلب شفاعت از اولیاء الهی دلالت می‌کنند؛ به‌عنوان مثال، خداوند متعال در قرآن کریم می‌فرماید: «وَلَوْ أَنَّهُمْ إِذْ ظَلَمُوا أَنْفُسَهُمْ جَاءُوکَ فَاسْتَغْفَرُوا اللَّهَ وَاسْتَغْفَرَ لَهُمُ الرَّسُولُ لَوَجَدُوا اللَّهَ تَوَّابًا رَحِیمًا.[نساء/۶۴] و اگر آنان، هنگامی‌که [با ارتکاب گناه] به خود ستم کردند، نزد تو می‌آمدند و از خدا آمرزش می‌خواستند، و پیامبر هم برای آنان طلب آمرزش می‌کرد، یقیناً خدا را بسیار توبه‌پذیر و مهربان می‌یافتند.»
در این آیه، به صورت مطلق، سخن از طلب شفاعت گناهکاران از رسول خدا (صلی‌الله‌علیه‌وآله) به میان آمده است. جالب است که شوکانی در «نیل الاوطار»، در مورد این آیه چنین می‌نویسد: «وَإِذَا ثَبَتَ أَنَّهُ حَیٌّ فِی قَبْرِهِ کَانَ الْمَجِیءُ إلَیْهِ بَعْدَ الْمَوْتِ کَالْمَجِیءِ إلَیْهِ قَبْلَهُ.[۳] هنگامی‌که ثابت شد حضرت رسول (صلی‌الله‌علیه‌وآله) در قبرش زنده است، می‌توان نتیجه گرفت، پس از رحلت رسول خدا (صلی‌الله‌علیه‌وآله) نیز گناهکاران می‌توانند از آن‌حضرت، شفاعت بطلبند.»
بنابراین مشخص شد طبق آیه ۶۴ سوره نساء، گناهکاران، می‌توانند حتی پس از رحلت نبی مکرم اسلام (صلی‌الله‌علیه‌وآله) به ایشان مراجعه کنند، و شفاعت، طلب کنند. البته ناگفته نماند، اختصاص مشروعیت طلب شفاعت از اموات، به رسول خدا (صلی‌الله‌علیه‌وآله) نیازمند دلیلی متقن است و از آن‌جایی که چنین دلیلی وجود ندارد، لذا می‌توان از همه صالحینی که از دنیا رفته‌اند، شفاعت طلبید.

ثالثا: پیشوایان مذاهب اسلامی نیز بارها، نکاتی را پیرامون اثبات مشروعیت طلب شفاعت بیان کرده‌اند؛ به‌عنوان نمونه، سمهودی سنی مذهب، تصریح کرده است که طلب شفاعت از رسول خدا (صلی‌الله‌علیه‌وآله) از جمله سیره انبیاء (علیهم‌السلام) و سلف امت بوده است، و آنان از آن حضرت، همواره (قبل از ولادت، در هنگام زندگانی و حتی پس از رحلت) شفاعت طلب کرده‌اند.[۴] از همین‌رو مشخص می‌شود که طلب شفاعت از اولیاء الهی، نه تنها از اعمال جاهلی نبوده، بلکه در بین سلف امت و حتی انبیاء عظام (علیهم‌السلام) جاری و ساری بوده است.

بر همین اساس مشخص شد که طلب شفاعت از اموات، نه تنها عبادت غیرالله محسوب نمی‌شود، بلکه از امور مورد تآکید در آیات و روایات اسلامی تلقی شده است. از همین‌رو ادعای صالح بن فوزان، مبنی بر جاهلی بودن طلب شفاعت از اموات، به‌هیچ وجه قابل قبول نیست.

پی‌نوشت ها:

[۱]. صالح بن فوزان، شرح المسائل الجاهلیه، ص۲۰، دار العاصمه، چاپ اول، ۱۴۲۲ه‌ق.
[۲]. نابلسی، عثمان مصطفی، الرویه الوهابیه للتوحید و اقسامه عرض و نقد، ص۱۴۱ و ۱۴۴، اردن، دارالنور المبین، بی تا.
[۳]. شوکانی، نیل الاوطار، ج۵، ص۱۱۳، مصر، دار الحدیث، چاپ اول، ۱۴۱۳ه‌ق.
[۴]. سمهودی، وفاء الوفاء بأخبار دار المصطفی، ج۴، ۱۹۳، بیروت، دار الکتب العلمیه، چاپ اول، ۱۴۱۹ه‌ق.